Sinds ‘The Matrix’ maken Wachowski’s alleen zeperds

‘Wat gebeurt er toch met me?’ Heldin Jupiter Jones krijgt een van de grootste cliché-uitroepen uit het filmrepertoire in de mond gelegd door Andy en Lana Wachowski, scenaristen en regisseurs van het sciencefictionsprookje Jupiter Ascending. Meestal is zo’n zinnetje aanleiding voor uitleg door een bijpersonage over de precaire situatie waarin de held zich bevindt, en hier is dat niet anders.

Jupiter Ascending loopt over van deze moeizame manier van vertellen die niet alleen Jupiter, maar vooral de kijker moet informeren hoe de vork precies in de steel zit. Bovendien kunnen de Wachowski’s er meermalen hun boodschap in kwijt: aardbewoners wanen zich superieur maar zijn dat niet, ze worden namelijk door andere levensvormen stiekem geoogst en stelselmatig gebruikt als genetisch materiaal voor de verjonging van de Abrasax-dynastie, buitenaardse wezens die heersen over het sterrenstelsel.

Dat klinkt als een luie variatie op The Matrix (1999), de superhit die de (toen nog) Wachowski-broers op de Hollywoodkaart zette, waarna hun carrière snel bergafwaarts ging met teleurstellende Matrix-vervolgfilms, de instant cult van Speed Racer en het quasidiepzinnige Cloud Atlas. In het vernieuwende The Matrix diende de mens zonder dat te weten als energiebron, kapitalistische uitbuiting die door de messianistische held Neo ongedaan moet worden gemaakt. In Jupiter Ascending is het Jupiter (Mila Kunis) die iets soortgelijks doet, met hulp van vechtmachine Caine (Channing Tatum).

Ook in andere opzichten gaat het vreselijk mis met de film die 175 miljoen dollar kostte en waarvan de wereldwijde release vorig jaar zomer werd uitgesteld naar begin februari - een onhandig uitbrengmoment die doet vermoeden dat studio Warner alvast een flop in de boeken schrijft. Zo fluistert Schurk Balem (Eddie Redmayne) - met in de finale een Hitler-lok - de hele film, maar in plaats van hem enger te maken, is het tamelijk irritant en lachwekkend. En als de muziek weer eens een bombastisch koor inzet wordt alles zo ridicuul dat er geen redden meer aan is. Jupiter Descending was een betere titel geweest.