Gechipt worden voor je werk

Een Zweeds kantorengebouw maakte vorige week bekend dat werknemers een onderhuidse chip kunnen nemen. Maar is dat de toekomst? Waarschijnlijk niet.

illustratie tomas schats

Nooit meer bezorgd of je je toegangspas wel bij je hebt. In Zweden maakte het nieuwe hightech kantorengebouw Epicenter vorige week bekend microchips ter grootte van een rijstkorrel te implanteren bij de mensen die in het pand werken.

Een BBC-verslaggever ging er op bezoek en liet zelf ook zo’n RFID-chip plaatsen. Samen met de directeur van één van de bedrijven in het gebouw opent hij met een (vrij onpraktische) handbeweging deuren en drukt een aantal A4’tjes af. De chip tussen duim en wijsvinger bevat een zender, die informatie zoals persoonsgegevens verstuurt zodra die een signaal ontvangt. De chip is af te lezen vanaf 10 centimeter. In Zweden betaal je er 150 euro voor.

De Zweedse biohacker Hannes Sjoblad zegt aan de telefoon dat er nu 30 van de 700 mensen in het Epicenter een chipimplantatie hebben gekregen en hij schat dat er wereldwijd een paar duizend mensen zo’n chip gebruiken. In zijn ogen dient het als vooruitgang bij het ontwikkelen van technologie, omdat je geen pincodes, wachtwoorden, sleutelhangers en swipe cards meer nodig hebt. „Je kunt dan met machines praten in hun eigen taal.”

Onderhuids aangebrachte chips zijn nog vrij ongewoon. In Nederland lopen er 100 tot 150 techfanaten met zo’n chip rond, schat techdeskundige Maarten den Braber. Ze gebruiken het privé: om hun auto te starten, deuren te openen, bitcoins op te slaan.

Toch lijkt de dag voordat iedereen met een onderhuids chip loopt nog erg ver weg, áls hij er überhaupt al komt, denkt Nico van Eijk, directeur bij het Instituut voor Informatierecht en hoogleraar Media- en Telecommunicatierecht.

Dat heeft met twee dingen te maken: privacy en integriteit. „Je kunt je afvragen hoe vrijwillig de keuze is om een chip te plaatsen. In een werkomgeving durven mensen minder snel nee te zeggen. Het gevolg is dat je wel constant te traceren bent, een rechtstreekse aantasting van je privacy.”

Daarnaast is het plaatsen van een chip integriteitsschennis, volgens Van Eijk. Zoals werkgevers mensen niet kunnen verplichten tot het nemen van een piercing of tattoo, kunnen zij ook niet verwachten je lichaam te laten beschadigen met een naald. Bedrijven moeten de voordelen van het plaatsen van een chip in de huid eerst goed aantonen, voordat deze technologie enigszins realistisch te noemen is.

„En”, besluit Van Eijk, „gemak is geen argument dat standhoudt in deze discussie”.