Vliegmaatschappijen pasten routes Oekraïne niet aan na briefing

Een verboden toegangsbordje in het rampgebied bij Grabovo. Foto ANP / Pierre Crom

Vliegmaatschappijen hebben na een briefing op 14 juli over de veiligheidssituatie in het oosten van Oekraïne hun vliegroutes niet aangepast. Dat schrijft het kabinet vandaag in antwoord op schriftelijke vragen van de Tweede Kamer. Deze briefing door de autoriteiten in Kiev vond plaats op 14 juli, drie dagen voordat vlucht MH17 boven Oekraïne werd neergehaald.

Het kabinet blijft er in de brief bij dat het niet fout heeft gehandeld door luchtvaartmaatschappijen niet te waarschuwen voor de onveilige situatie, schrijft redacteur Mark Kranenburg.

“Er was geen informatie bekend van concrete dreigingen tegen de burgerluchtvaart boven de hoogte van 9,7 kilometer”, schrijven de meest betrokken ministers vanmorgen aan de Tweede Kamer.

Geen specifiek overleg

Tijdens de bijeenkomst is melding gemaakt van het neerschieten diezelfde dag van een Oekraïens militair toestel dat op 6200 meter hoogte vloog. Volgens het kabinet was dit geen nieuw feit, maar al eerder bekend. Het was gebruikt als illustratie voor de escalatie in het gebied.

Oekraïne sloot na dat incident wel het luchtruim in het oosten voor vluchten beneden de 9,7 kilometer. De luchtverkeersleiding van Oekraïne heeft in de periode voor de ramp verschillende zogeheten “Notices to Airmen” (Notams) gemaakt over de situatie in het luchtruim van Oost-Oekraïne. Deze zijn beschikbaar via de website van Eurocontrol, schrijft Kranenburg.

De Notam die het kortst voor het neerstorten van de MH17 is uitgevaardigd sloot een deel van het Oost Oekraïense luchtruim beneden 9,7 kilometer. De MH17 vloog hier boven. Volgens het kabinet is er naast deze technische Notams geen specifiek overleg geweest over de veiligheid van het luchtruim.

19 luchtvaartuigen

Bij de bijeenkomst in Kiev was ook een diplomaat van de Nederlandse ambassade aanwezig. Een verslag van de briefing is doorgestuurd naar het ministerie van Buitenlandse Zaken en het ministerie van Defensie. Van de essentie ervan werden ook het ministerie van Veiligheid en Justitie, het ministerie van Binnenlandse Zaken, het ministerie van Financiën en het ministerie van Algemene Zaken op de hoogte gesteld. Het verslag zelf wordt niet openbaar gemaakt, zo werd vorige maand duidelijk. Het kabinet beroept zich op de vertrouwelijkheid van dit soort overleggen.

Bij de ramp op 17 juli met het in Amsterdam opgestegen toestel van Malaysia Airlines kwamen alle 298 inzittenden om het leven. Onder hen waren 193 Nederlanders.

In de periode vanaf 15 april vorig jaar waren tot 17 juli boven Oost-Oekraïne elf vliegtuigen en acht helikopters neergekomen, bleek eerder uit informatie uit publieke bronnen. De Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) onderzoekt de besluitvorming die heeft plaatsgevonden rond het bepalen van de vliegroutes. De antwoorden van het kabinet op Kamervragen liggen in de lijn van wat eerder al is bekendgemaakt over de beschikbare informatie.

De Tweede Kamer heeft donderdagavond een debat met de vier eerstverantwoordelijke bewindslieden over de stand van zaken rond het onderzoek naar de toedracht van het neerstorten van de MH17.