Column

Tokkies en hitsige boeren in Groningen

Buurman Pikstra in ‘Dit Is De Dag’ uit Oude Pekela

Groningen heeft heel wat te stellen met de berichtgeving door de landelijke televisie. De woede over de aardbevingen ten gevolge van de gaswinning wordt vaak als folklore afgedaan. Met name wijlen PowNews wist hoe je Randstedelingen aan het lachen kon maken om die malle Groningers.

De bewoners van het dorp Mussel zouden niet blij zijn met het hitsige gedrag van hun boer Geert Krops in Boer Zoekt Vrouw (KRO). Maar dat kan ook aan de montage liggen natuurlijk. Naar die conclusie neigde althans een damespanel in De Wereld Draait Door (VARA), dat eigenlijk nogal gecharmeerd was van het zoentjes stelen door de 65-jarige vrijgezel.

En nu is er dan de kwestie Pekela. Burgemeester Schollema (PvdA) zegt het jammer te vinden dat hij geen EO-lid is, want nu kan hij zijn lidmaatschap niet opzeggen. De woede geldt het zaterdag uitgezonden Dit Is De Dag met als ondertitel Een half jaar in het armste dorp van Nederland. De burgemeester komt er zelf in voor, maar hij vindt dat er een te eenzijdig beeld van zijn gemeente wordt geschetst.

De Evangelische Omroep heeft niet alleen PowNed-sterren Jojanneke van den Berge en Danny Ghosen ingelijfd, maar ook toon en strekking van Camping PowNed als het gaat om arme sloebers in de provincie, die liever hun hand ophouden dan ze uit de mouwen steken.

Of zoals de afgekeurde militaire veteraan Pieter Pikstra het aan zijn EO-buren meldt: „Ik lach m’n lul uit m’n broek”, want zijn uitkering is hoger dan wat hij als trucker verdienen kan.

Jos de Jager en Hans van der Steeg hebben een half jaar een huisje gehuurd in de Rozenhof in Oude Pekela. Dat is wat een goede documentairemaker doet: ergens lang met mensen optrekken om hun vertrouwen te wekken.

Dat is hier niet helemaal gelukt, want de camera is bijna nergens welkom en vlak voor het vertrek worden zelfs de ruiten ingegooid. Nu krijg je ook niet de indruk dat de reporters veel nachten hebben doorgebracht in hun onderkomen. Het is meer een soort tijdelijke studio, waar statistieken aan de wanden hangen (armste gemeente, op vijf na crimineelste) en burgemeester en sociaal werker worden ontvangen om uitleg te geven.

Veel van de buren zijn de hele dag „bij huis”, een paar willen wel praten. Ten overstaan van heel Nederland wordt van een andere buurman verteld dat hij zwart bijklust. En je maakt je ook niet populair met de analyse van een professionele begeleider dat in deze streek nu eenmaal veel sociaal zwakkeren wonen, altijd al zo geweest.

De verhalen die we van de tijdelijke buren zelf te horen krijgen waaien alle kanten op. Er is veel zelfmedelijden en passiviteit, maar er wordt op Nieuwjaar wel met z’n allen carbid geschoten. Geen idee hoe representatief of uitzonderlijk de verhalen zijn, een euvel waar ook andere informatieve EO-programma’s als Jojanneke in de Prostitutie en Rot Op Naar Je Eigen Land mee kampen. Tokkies, pooiers, fascistische knokploegen, ja dat bestaat allemaal, meneer en mevrouw. Maar hoe veel en hoe vaak en waarom, dat is een ander verhaal. En dat doet het minder goed op tv.

Niet zo heel mal dat ze daar in Groningen de buik een beetje vol van hebben.