Voor zwavelbacterie in zeeslijk staat evolutie stil

Zwavelbacteriën zijn oerconservatief. Ze leven al 2,3 miljard jaar onveranderd op de bodem van de zee. En waarom zouden ze ook evolueren? De zeebodem is al honderden miljoenen jaren hetzelfde: koud, donker en zuurstofarm.

Dat schrijven aardwetenschappers en biologen vandaag in PNAS (early edition, online). Ze beschrijven fossielen van draadvormige zwavelbacteriën, van 1,8 miljard jaar oud. En ze laten zien dat eerder opgegraven fossielen van 2,3 miljard jaar oud ook van zwavelbacteriën komen.

De fossielen lijken sprekend op moderne bacteriegemeenschappen die energie halen uit het opbouwen en afbreken van zwavelmoleculen. Onderin het slijk leven zuurstofmijdende bacteriën die sulfaat (SO42-) uit het zeewater omzetten in waterstofsulfide (H2S). Daarboven leven zuurstofminnende bacteriën, die van waterstofsulfide zwavel en daarna weer sulfaat maken.

Deze manier van leven werd mogelijk toen 2,3 miljard jaar geleden voor het eerst zuurstof in de atmosfeer kwam, en sulfaat in de oceanen. Voor zwavelbacteriën lijkt de tijd sindsdien stil te staan.