Wat media moeten leren van de gijzeling

Media moeten niet steeds weer vragen of we al bang zijn, vindt Hans Beerekamp.

Een man van 19 jaar ontwrichtte donderdagavond met een nepwapen in een klein kwartier niet alleen het NOS Journaal van acht uur, maar een hele televisieavond en de gemoedsrust van Nederland. Welke vier lessen zouden media kunnen trekken?

1 Maak van het Mediapark in Hilversum geen bunker

Nog meer bewaking is weinig zinvol, zo concludeerde de hele bank van het praatprogramma Jinek, met uitzondering van de man die met beveiliging zijn brood verdient. Je hebt niet eens een namaakpistool nodig, een briefje dat dreigt met radioactieve explosieven is waarschijnlijk genoeg om elk poortje te openen. En terecht, want dat risico neem je niet.

2 Publieke zenders mogen bij calamiteit niet een uur zwijgen

NPO-voorzitter Henk Hagoort is trots dat zeventig minuten na het begin van het incident de tv-zenders alle drie weer in de lucht waren. Als er het afgelopen jaar geen maatregelen waren genomen met een back-up voor de eindregie (in Den Haag), dan zou het na een ontruiming de hele avond zwart zijn gebleven.

Bravo, maar niet goed genoeg. Bij een echte nationale calamiteit (wat het gisteravond niet was) kunnen de publieke zenders niet ruim een uur in alle toonaarden zwijgen. Die back-up moet beter. Ook het verbod aan NOS-medewerkers om enig bericht via andere (sociale) media naar buiten te brengen is niet zo verstandig. Journaalredacteuren willen niets liever dan berichten. Alleen de infrastructuur van de organisatie verhinderde dat we daar direct kennis van namen. Het besluit om de door een robotcamera in de journaalstudio gefilmde onderhandeling met ‘de portier’ en de politieactie daarna vrij te geven was terecht. Al was het maar om met eigen ogen te kunnen zien dat de man die „hele grote wereldzaken” wilde onthullen eruit zag of hij ufo’s, hooggeplaatste pedo’s en de moord op Kennedy zou gaan aankaarten. Censuur schaadt, transparantie geeft vertrouwen.

3 De hegemonie van Twitter wijst op een informatiekloof

Dat media informatie tegenhouden heeft geen zin meer in het Twittertijdperk. Zelden was die hegemonie zo duidelijk. Terwijl mensen die internet ’s avonds mijden zich nog afvroegen waar het programma Wie Is De Mol? bleef, kenden de Twitteraars al het uiterlijk en de identiteit van de indringer.

Die informatiekloof is niet zo handig. Een maatschappij met geïnformeerde tegenover niet-geïnformeerde burgers is onwenselijk. De publieke omroep heeft als hoofdtaak de boel bij elkaar te houden.

4 Liever stoppen met hypen dan meer slagbomen

De angst voor terrorisme heeft wellicht al meer slachtoffers gemaakt in Nederland dan het terrorisme zelf. De labiele psychoten en andere verwarde mannen onder ons zijn niet opgewassen tegen de sensatiebeluste toon van de media, die steeds maar weer vragen of we niet bang zijn. De hele televisieavond gewijd aan dit incident ontaardde op zeker moment in het niet erg subtiel zoeken naar informatie over de jongen in het nette pak met de Arabische naam. Voor onze veiligheid is het stoppen met hypen zinvoller dan meer slagbomen.

    • Hans Beerekamp