Opinie

    • Hans Beerekamp

Grote wereldzaken: vier lessen voor media

Een joch van 19 jaar ontwricht met een nepwapen in een klein kwartier niet alleen het Achtuurjournaal, maar een hele televisieavond en de gemoedsrust van Nederland. Welke vier lessen zouden media kunnen trekken?

1. Nog meer bewaking is weinig zinvol, zo concludeerde de hele bank van Jinek, met uitzondering van de man die met beveiliging zijn brood verdient. Je hebt niet eens een namaakpistool nodig, een briefje dat dreigt met radioactieve explosieven is waarschijnlijk genoeg om elk poortje te openen. En terecht, want dat risico neem je niet. Dus zet niet nog meer slagbomen en sluizen in het Mediapark, ook om psychologische redenen. De Hilversumse burgemeester Pieter Broertjes: „We gaan er geen bunker van maken.”

2. NPO-voorzitter Henk Hagoort is trots dat al zeventig minuten na het begin van het incident de drie tv-zenders weer in de lucht waren. Als er het afgelopen jaar geen maatregelen waren genomen met een back-up voor de eindregie (in Den Haag), dan zou het na een ontruiming de hele avond zwart zijn gebleven.

Bravo, maar niet goed genoeg. Bij een echte nationale calamiteit (wat het gisteravond niet was) kunnen de publieke zenders niet ruim een uur in alle toonaarden zwijgen. Die back-up moet beter. Ook het verbod aan NOS-medewerkers om enig bericht via andere (sociale) media naar buiten te brengen is niet zo verstandig. Journaalredacteuren willen niets liever dan berichten, en filmden er met hun telefoons op los. Alleen de infrastructuur van de organisatie verhinderde dat we daar direct kennis van namen. Het besluit om de door een robotcamera in de journaalstudio gefilmde onderhandeling met ‘de portier’ (een nieuwe nationale held) en de politieactie daarna wel vrij te geven was volledig terecht. Al was het maar om met eigen ogen te kunnen constateren dat de man die „hele grote wereldzaken” wilde onthullen eruit zag of hij ufo’s, hooggeplaatste pedo's en de moord op Kennedy zou gaan aankaarten. Censuur schaadt, transparantie geeft vertrouwen.

3. Informatie tegenhouden heeft ook geen zin meer in het Twittertijdperk. Zelden was die hegemonie zo duidelijk. Terwijl de mensen die ’s avonds internet mijden zich nog afvroegen waar Wie Is De Mol? bleef, kenden de Twitteraars al het uiterlijk en de identiteit van de indringer. Die informatiekloof is niet zo handig. Er zat ook veel desinformatie tussen (over een gelijktijdige actie bij het VRT-journaal), maar vooral moet je geen maatschappij willen met geïnformeerde tegenover dom gehouden burgers. Die gaan vroeger of later die slagbomen slopen, gewoon uit de kift en omdat het kan. De NPO heeft als hoofdtaak de boel een beetje bij elkaar te houden.

4. De angst voor terrorisme heeft wellicht al meer slachtoffers gemaakt in Nederland dan het terrorisme zelf. De labiele psychoten en andere verwarde mannen onder ons zijn niet opgewassen tegen de sensatiebeluste toon van de media, die steeds maar weer vragen of we niet bang zijn. Dan gaan zij denken dat ze door inlichtingendiensten gestuurd zijn. Het lijkt hard nodig onmiddellijk te stoppen. De hele avond tv gewijd aan dit incident ontaardde op zeker moment in het niet erg subtiel zoeken naar informatie over de jongen in het nette pak met de Arabische naam. Voor onze veiligheid is het stoppen met hypen zinvoller dan meer slagbomen.

    • Hans Beerekamp