Oud-Hollandse stokerstraditie herleeft dankzij hippe gin-tonic

Nederland herontdekt massaal de gin, gemixt met tonic in grote bolle ‘copa’ tot een hippe G&T. In drankstad Schiedam spelen jonge ondernemers in op de hype. Oude jeneverketels worden afgestoft om de markt te veroveren met nieuwe, zelfgestookte ‘premium’ gins.

Dedistilleerderij van V2C in Hoofddorp
Dedistilleerderij van V2C in Hoofddorp

Vijfentwintig soorten gin heeft slijterijketen Gall & Gall inmiddels in de schappen staan, aanzienlijk meer dan de twee soorten die ze tot begin dit jaar verkochten. Rotterdam heeft sinds kort een Gin & Tonic Club, met exclusieve borrels waarop allerlei soorten gin te proeven zijn. En bij Mossel & Gin, een nieuwe food bar in Amsterdam, serveren ze twee dingen: mosselen en – inderdaad – gin.

Gin, gemixt met tonic in een ‘G&T’, is in in korte tijd zeer populair geworden in Nederland. „Iedere maand komen er twee à drie nieuwe gins op de markt”, zegt Jennifer de Jonge, van de Rotterdamse drankenspeciaalzaak Barrel Proof, die meer dan zestig soorten gin verkoopt.

Jenevers versus gin

Nederlanders drinken nog altijd veel meer jenever dan gin. Maar, rapporteert onderzoeksbureau International Wine & Spirit Research (IWSR), terwijl de consumptie van jenever al jaren fors daalt, stijgt die van gin juist sterk. Met wel 30 procent sinds 2009.

Dit terwijl de ginconsumptie in het Verenigd Koninkrijk – ginland bij uitstek én de grootste exporteur van gin ter wereld – in dezelfde periode met ‘slechts’ 1,9 procent toenam. Hoewel ook Londen momenteel een gin-renaissance doormaakt en er daar de afgelopen jaren allerlei nieuwe lokaal gedistilleerde gins op de markt zijn gekomen.

Nederland ontdekt gin razendsnel, vooral dankzij de opkomst van zogenoemde ‘premium’ gins. Deze zijn gestookt met exotische ingrediënten variërend van korianderzaad en steranijs tot Bulgaarse rozenblaadjes en de schil van de Rangpurlimoen. Ze hebben hierdoor een sterk aroma en smaken minder droog en bitter dan traditionele merken.

De Jonge: „Steeds meer Nederlanders proeven gin en vinden de smaak behalve uitgesproken, óók toegankelijk. Smaak is leidend. En daar willen mensen dan best voor betalen.”

Onder de premium gins doen vooral lokaal, in Nederland gestookte gins het goed. Zoals de uit drankstad Schiedam afkomstige Nolet’s gin à 49,50 euro de fles. Of de eveneens in Schiedam gedistilleerde Bobby’s Gin (34,50 euro). Pas sinds het voorjaar te koop, maar inmiddels al in meer dan honderd winkels te krijgen.

Maar ook de verkoop van buitenlandse merken, zoals Bombay Sapphire, Tanqueray en ‘super premium’ gins zoals Hendricks, is de afgelopen jaren aangetrokken in Nederland, zegt Helen Windle van IWSR.

Koolzuurbubbeltjes

Ook luxe tonicmerken profiteren mee van de opleving. Zoals Fever-Tree (1 euro voor een flesje van 0,2 liter), dat kleinere koolzuurbubbeltjes heeft opdat er beter mee valt te mixen. Eind vorig jaar ging het Engelse tonicmerk naar de MKB beurs in Londen en kreeg daar een waardering van 197 miljoen euro.

Ben Oosterkerk, oprichter van Bobby’s Gin, schrijft de ginpopulariteit toe aan de steeds bewuster wordende Nederlandse consument, met name op het gebied van eten en drinken. „Het gaat niet meer alleen om een goede prijs/kwaliteitsverhouding. Mensen staan steeds meer open voor nieuwe, bijzondere smaken.”

Een moderne G&T wordt ook niet geserveerd in een longdrinkglas met een schijfje citroen en een stampertje. Om de smaak en geur optimaal tot hun recht te laten komen wordt een copa gebruikt. Dit is een groot, bol wijnglas vol ijs, dat gegarneerd wordt met een ingrediënt dat een bepaald aroma in de gin naar boven moet halen. Een stuk gember, een schijfje komkommer, een sliert sinaasappelschil of een tak rozemarijn, bijvoorbeeld.

Deze ‘nieuwe’ manier van G&T drinken komt uit Spanje. Zo’n acht jaar geleden begonnen Michelinsterrenchefs daar G&T uit Bordeaux wijnglazen te drinken, met veel ijs, gegarneerd met vruchten en kruiden. Daar heeft zelfs de meest doorsnee dorpskroeg meer dan een half dozijn ginmerken op de plank staan. In de grote steden opent elke week wel een ginlokaal de deuren. Sterrenchefs doen het zelfs door de soep.

Jenever - net als gin bereid met extract van jeneverbessen - lijdt onder de gin-rennaissance. De Jonge: „Jenever heeft steeds meer het imago van een oudemannendrankje, vooral bij jongeren.” De Jonge noemt gin, geserveerd in die copa met verfijnde kruiden, daarom „het nieuwe jenever”.