Met Easyjet en beloftes wereld over

Michael van Praag wil meer landen op het WK voetbal. Dat moet een van de middelen zijn om Sepp Blatter te verslaan.

„De FIFA moet met zijn tijd mee”, was gisteren de boodschap van Michael van Praag (67), toen hij in het Olympisch Stadion zijn kandidatuur voor het voorzitterschap van de FIFA toelichtte.
„De FIFA moet met zijn tijd mee”, was gisteren de boodschap van Michael van Praag (67), toen hij in het Olympisch Stadion zijn kandidatuur voor het voorzitterschap van de FIFA toelichtte. Foto AFP

Het is de oudste truc in het boek, het voetbalpolitieke equivalent van belastingverlaging beloven. Hoe word je FIFA-voorzitter? De toen 78-jarige Braziliaan João Havelange stelde in 1994 zijn zesde en laatste termijn als preses van de wereldvoetbalbond veilig door een uitbreiding van het aantal WK-deelnemers van 24 naar de huidige 32 landen in het vooruitzicht te stellen. Meer landen op een WK, daar is geen klein land tegen. En de kleintjes, daar moet je het van hebben bij de FIFA, waar one country one vote geldt.

Nu dus bedient Michael van Praag zich van dezelfde electorale handigheid, in zijn poging om de heerschappij van Havelanges opvolger Sepp Blatter te doorbreken. Ironisch, al vond Van Praag dat zelf niet. Hij verwierp gisteren tijdens zijn presentatie als kandidaat-voorzitter van de FIFA in Amsterdam de suggestie van electoraal opportunisme. „Ik vond dit altijd al”, zei Van Praag. „Ik vind dat de ontwikkeling van het voetbal in de wereld beter gediend is met een groter WK. Met proportioneel meer landen van buiten Europa.” Hij wilde niet zeggen hoeveel landen hij voor ogen heeft.

Het is de belangrijkste verkiezingsstunt van Van Praag, naast de belofte dat hij maar voor één termijn van vier jaar aan het roer wil staan om de FIFA „te normaliseren en te moderniseren”. In zijn toespraak in het Engels, met als toehoorders de Nederlandse sportpers en een handvol internationale mediavertegenwoordigers, sloeg hij een gematigde toon aan. Hij heeft „niets tegen Sepp Blatter”, de huidige voorzitter die zeker in Europa synoniem staat voor alles wat er schimmig is aan de FIFA. „Maar iemand die al zoveel jaren een organisatie heeft geleid en het gezicht is geworden van het slechte imago, kan niet ook het gezicht zijn van een moderniseringsoperatie”, zei Van Praag. „De FIFA moet met zijn tijd mee. Moet transparanter worden. Moet voldoen aan de eisen van deze tijd.”

De 67-jarige Amsterdammer presenteerde zich gisteren in het Olympisch Stadion, daar waar hij als kleine jongen aan de hand van de (latere) Ajax-voorzitter Jaap van Praag voor het eerst in aanraking kwam met voetbal. Maar zestig jaar na die eerste bezoekjes aan Ajax is de overkoepelend wereldvoetbalbond van de hem zo dierbare sport zodanig in de publieke achting gedaald „dat ik me zelfs wel eens schaam, als voorzitter van een bond die bij zo’n organisatie is aangesloten”, zei de KNVB-voorzitter na zijn toespraak.

Toen het er rond de afgelopen Kerst op leek dat alleen de voormalige rechterhand van Blatter, de Fransman Jérôme Champagne, het tegen zijn voormalige baas op zou nemen, besloot Van Praag zelf de handschoen op te pakken. Dat het sindsdien kandidaten regende, van de Jordaanse prins Ali bin Al-Hussein tot en met gistermiddag de Portugese oud-voetbalster Luis Figo, daar heeft Van Praag „niets mee te maken”. Hij betreurt het gebrek aan eenheid in oppositie tegen Blatter. „Maar ik ga het gewoon op mijn manier doen.”

Maar Van Praag wil op niemands tenen staan. Hij heeft vorig jaar nog eens gezegd dat Blatter „zielig” is en „aftakelt”, maar zulke woorden bezigt hij nu niet. Mocht Blatter verliezen of terugtreden, dan heeft de Nederlander een chique aftocht voor hem in gedachten: via een adviseurschap en een rol in de Sepp Blatter Foundation voor minderbedeelde kinderen. „Ik heb Sepp eerder deze maand gevraagd om samen met mij de wereld over te gaan en aan de confederaties uit te leggen dat het tijd is voor verandering, en dat hij mij dan zou steunen. Hij heeft daar een dag over nagedacht, toen belde hij en zei: Michael, I’m too engaged. Hij zit er te veel in.”

Dus de 78-jarige Blatter is en blijft de favoriet, schier onoverwinnelijk met zijn in de jaren opgebouwde steun. Met de toezeggingen van de confederaties van Azië, Afrika en Oceanië op zak heeft Blatter al een meerderheid van de 209 landen aan zijn zijde. KNVB’s directeur betaald voetbal Bert van Oostveen denkt dat de persoon Van Praag, met diens omvangrijke netwerk als UEFA-bestuurslid, „nu al op de steun van 25 tot dertig landen” kan rekenen, met name in Europa. De rest zal moeten komen na bezoeken aan „sleutelfiguren” bij de zes confederaties wereldwijd.

Bewust, zei hij, zocht Van Praag niet de steun van een groot land in zijn zoektocht naar vijf voetbalbonden die volgens FIFA-reglementen een kandidaat moeten steunen om eind mei op het FIFA-congres ook daadwerkelijk verkiesbaar te zijn. Van Praag is handig genoeg om zich niet te branden aan een alliantie met de grote voetballanden, die volgens hem in de rest van de wereld te boek staan als arrogant en te machtig. Hij zocht steun bij kleinere vrienden en het werden de bonden van België, Zweden, Schotland, Roemenië en Faeröer Eilanden. En de KNVB uiteraard.

Van Praags strategie is nog niet uitgekristalliseerd en de campagnekas moet nog worden vastgesteld en goedgekeurd door het bondsbestuur in Zeist. „Ik heb een aardig idee wat dat gaat kosten, maar ik wil daar nu niets over zeggen” zei Van Oostveen. Heel veel hoeven de bezoeken wat hem betreft niet te kosten. Grijnzend: „We vliegen binnen Europa met Easyjet en buiten Europa met KLM. Maar vier maanden is te kort om 209 landen te bezoeken.” De eerste stop voor de kandidaat-voorzitter Van Praag na de presentatie was gisteravond de FEBO, hapje eten.

Kansloze missie? In principe wel, of er moet nog zeer belastend materiaal opduiken over Blatter in de komende vier maanden. Of, wie weet, gezondheidsproblemen bij de FIFA-preses? Van Praag kan zich geen gamechanger voorstellen. „Daar ga ik niet op gokken, dat moeten anderen maar doen. Ik sprak deze week met Lennart Johansson en die zei: Michael, do it you’re own way.” Johansson, de Zweedse oud-voorzitter van de UEFA, deed het in 1998 ook op zijn eigen manier toen hij streed om het FIFA-voorzitterschap. Blatter won.