Badeend-komeet 67P valt door scheur uiteen in kop en romp

Ruimtesonde Rosetta cirkelt nu bijna een half jaar rond 67P. Die komeet ontstond wellicht ooit uit twee brokken.

De badeend-vormige komeet 67P waar sinds augustus de ruimtesonde Rosetta omheen draait vertoont een lange barst. Die zit in het verbindingsstuk tussen kop en romp. Het kan erop wijzen dat 67P/Churyumov-Gerasimenko, zoals zijn officiële naam luidt, op enig moment in twee stukken uiteenvalt. Of misschien: wéér in twee stukken uiteenvalt.

Volgens wetenschappers is het denkbaar dat 67P ontstond door een botsing tussen twee kleinere objecten uit verschillende delen van het zonnestelsel. Mogelijk zal het vervolg van de Rosetta-missie, die nog zeker tot eind dit jaar gaat duren, hier uitsluitsel over kunnen geven. De deskundigen denken niet dat de komeet al bij de komende passage van de zon uiteenvalt. Op 13 augustus bereikt hij de kortste afstand.

De langwerpige baan die 67P volgt, brengt de komeet eens in de zes jaar in de buurt van de zon. Daarbij warmt hij op en worden aanzienlijke hoeveelheden waterdamp en andere gassen de ruimte in geblazen. De vraag is hoe lang het ijzige hemellichaam deze slijtageslag nog kan volhouden, want het blijkt een broos samenraapsel van ijs en gesteente te zijn.

Metingen – de eerste werden afgelopen vrijdag in Science gepubliceerd – laten zien dat zijn gemiddelde dichtheid ruim twee keer zo laag is als die van vloeibaar water. Dat betekent dat 67P voor ongeveer zeventig procent uit lege ruimte bestaat.

Het uitgestoten gas neemt veel stofdeeltjes mee van het komeetoppervlak. Stofdeeltjes die niet genoeg snelheid mee krijgen, vallen terug naar het oppervlak, waardoor een soort zandduinen ontstaan.

Onduidelijk is nog of dit proces van duizenden jaren ongelijkmatige opwarming, dat inmiddels weer flink op gang is gekomen, er de oorzaak van is dat de komeet zo’n vreemde vorm heeft. Maar het is ook mogelijk dat kop en lijf van verschillende brokken afkomstig zijn.