‘Jasper Blom Quartet is mijn speeltuin’

Saxofonist Jasper Blom houdt van experimenteren. „Met een open mind ontstaat er van alles.”

Een van de sterkste Nederlandse jazzalbums van dit moment is Audacity van het Jasper Blom Quartet. Afgelopen zaterdag presenteerde de Amsterdamse saxofonist zijn vierde cd met deze band in een uitverkocht Bimhuis, de komende tijd gaat het kwartet op tournee.

Op Audacity, de vierde cd van de tien die Jasper Blom van plan is te maken met dezelfde musici, valt op hoe sterk en organisch vloeiend het samenspel is van dit hechte kwartet – gitarist Jesse van Ruller, bassist Frans van der Hoeven, drummer Martijn Vink. Het klankpalet is fraai en eclectisch met invloeden uit Arabische, Braziliaanse en Griekse muziek, blues, oude jarenzeventigfunk, maar ook klassiek zoals Bartók. „Dit kwartet heeft altijd een soort laboratoriumkarakter gehad”, vertelt Jasper Blom (49). „Het is mijn speeltuin. Met de lust te experimenteren en een open mind ontstaat er van alles.”

Saxofonist Blom won in zijn carrière twee keer de European Jazz Competition. Hij voltooide zijn studie aan het Rotterdams Conservatorium cum laude en studeerde verder in New York. Dat opende zijn ogen, weet hij nog. Anders dan zijn straight ahead jazzopleiding stond de muziek daar wijd open voor invloeden. „Zoiets is nu natuurlijk geen nieuws meer, maar ik vond het toen een verschrikkelijk boeiende ontdekking.” Sindsdien is hij zich ook door het hele spectrum gaan bewegen met warmbloedige grooves.

Blom is een veelgevraagd sideman in de pop, jazz en geïmproviseerde muziek, maar ook componist, organisator van muziekprojecten en wekelijkse jamsessies in het Bimhuis. In zijn lessen als docent jazzsaxofoon op het conservatorium van Amsterdam gaat het hem om de historie van de saxofoon, de traditie. „Er komt een tijd dat je in de jazz de oudere collega van je talentvolle leerling wordt. Maarten Hogenhuis zette onlangs een stuk van mij op zijn cd. Dat illustreert hoe je op gelijke hoogte komt en samen lid bent van de jazzcommunity.

Gastvocalist Ruben Hein zingt op Come Round, en zangeres Lilian Vieira (Zuco 103) op het hondsmoeilijk snelle Circulaçao. De tekst is gebaseerd op de verkeersinfo van Rio de Janeiro. Blom: „Ik heb voor haar altijd al een hectisch nummer willen schrijven omdat ik weet hoe vlug zij kan praatzingen. Ik wilde een soort irritatie in de muziek vangen, die aansloot bij haar onderwerp, het verkeer. Achter het stuur kan een rustige huisvader in een tiran veranderen. Het werd een ode aan Rio waar het jammer genoeg zo verstopt kan zitten.”

Voor een jazzplaat kreeg Audacity relatief veel nazorg. Blom haalt een kookmetafoor aan. „Wat je wil zeggen kook je in tot de essentie. Dat indikken kun je kracht bijzetten door latere toevoegingen met zang of percussie.” Veel nummers gaan uit van een schets. Neem het funky up-tempo Slippery Slope. Dat is gebaseerd op een baslijn van Stravinsky, waar een hoekig thema op is verzonnen. Isla Bacalou is dan weer een „anarchistische bossa nova” waarvan de eerste minuten compleet vrije improvisatie zijn.

Als zijn band zo onderling contact maakt, is Blom content. „Het zijn interacties die je nóóit zou kunnen opschrijven.”