Het wordt een lange, lange zaak tegen Jos van Rey

De rafelige bestuurscultuur in Roermond staat sinds gisteren terecht, aldus justitie. De verdediging ziet dat anders: karaktermoord op Jos van Rey.

Een „dagvaarding uit armoede” met „suggestieve koppelingen tussen diensten en wederdiensten” en zonder gevoel voor „een vriendschap van dertig jaar”.

De advocaten waren er snel klaar mee gisteren, tijdens de eerste dag van het corruptieproces tegen de Roermondse ex-wethouders Jos van Rey en Tilman Schreurs, en projectontwikkelaar Piet van Pol. Het Openbaar Ministerie heeft geen zaak, volgens hun advocaten. De verdachten zelf waren niet aanwezig.

De twee officieren van justitie die hun dagvaarding toelichtten, dachten daar duidelijk anders over. Volgens hen illustreert dit proces een bestuurscultuur die niet past in Nederland. „Een bestuurscultuur waar de grenzen van het strafrecht meermalen zijn overschreden. Een bestuurscultuur van vriendjespolitiek. Een bestuurscultuur van subtiele intimidatie”, aldus officier van justitie Esther Sachs.

In de scherp bewaakte zittingszaal van de rechtbank in Rotterdam tekende zich af dat het een langdurige zaak wordt. De verdediging vroeg zich zelfs af of het proces dit jaar nog wel kan worden afgerond. Dat ligt mede aan de hoeveelheid getuigen die de advocaten nog willen horen. Op het lijstje staan minister Opstelten, staatssecretaris Teeven (beiden Justitie, VVD) en ex-minister Spies (Binnenlandse Zaken, CDA), en meer dan honderd journalisten, bestuurders, ambtenaren en zakenmensen. Over wie gehoord wordt, zal de rechtbank volgende week beslissen.

Van Reys advocaat Gitte Stevens eiste gisteren niet-ontvankelijkheid van het Openbaar Ministerie (OM) omdat de pers via lekken bij herhaling eerder op de hoogte zou zijn geweest van acties van het OM. Volgens Stevens was sprake van „karaktermoord” en kan geen sprake meer zijn van een eerlijk proces. De rechtbank wees haar verzoek af.

De advocaat van ex-wethouder Schreurs, Laurent van der Bruggen, zei dat zijn cliënt „geschokt” is door de verwijten. „Het valt niet te begrijpen dat hij als bijbootje wordt meegesleurd in wat het OM een megazaak noemt.” De advocaat pleitte tevergeefs voor afsplitsing van de zaak van zijn cliënt van het dossier-Van Rey.

De verdachte Van Pol beriep zich tot nu toe op zijn zwijgrecht. Hij wilde op aanraden van zijn advocaat, Peer Szymkowiak, pas praten als hij inzicht had in de beschuldigingen van het OM. Dat moment is volgens zijn raadsman nu aangebroken.

Alle advocaten klaagden over de korte tijd die zij kregen om zich in de zaak te verdiepen. Het OM deed meer dan twee jaar onderzoek. De verdediging had twee maanden tussen de verstrekking van het complete dossier (102 ordners, 29 gigabyte) en de regiezitting van gisteren.

Tot de verdenkingen tegen Van Rey behoort verkiezingsfraude. Tijdens de zitting bleek dat in de woning van Van Rey tientallen stempassen en volmachtbewijzen zijn gevonden. Een van de Roermondenaren die Van Rey – in strijd met de wet – zijn blanco stempas toevertrouwd zou hebben, is volgens de dagvaarding Wiel Stevens, voormalig voorzitter van het gerechtshof in Den Bosch. Hij is de schoonvader van de advocaat van Van Rey. Volgens haar is de dagvaarding op dit punt onjuist. „Er is geen stempas van mijn schoonvader gevonden bij Jos van Rey.”

Wiel Stevens zelf was onbereikbaar.