Zorgenkind FC Twente zwicht in helse Kuip

In korte tijd zijn, sportief en financieel, de rollen van Feyenoord en FC Twente omgedraaid.

Jean-Paul Boëtius maakt voor Feyenoord de 3-1 tegen FC Twente. Het verschil tussen beide clubs op de ranglijst is zes punten in het voordeel van Feyenoord, dat er in allerlei opzichten weer helemaal bovenop is.
Jean-Paul Boëtius maakt voor Feyenoord de 3-1 tegen FC Twente. Het verschil tussen beide clubs op de ranglijst is zes punten in het voordeel van Feyenoord, dat er in allerlei opzichten weer helemaal bovenop is. Foto’s ANP

Als Tsjalle van der Burg met de trein vanuit Rotterdam naar het zuiden reist, zoekt hij altijd een plekje links bij het raam. Zo kan hij de Kuip zien liggen. Glimmende pretoogjes bij de 57-jarige sporteconoom van de Universiteit Twente. Feyenoord, dat is zijn club – al sinds de lagere school.

Deze zondag is treinstation Rotterdam Stadion de laatste stop voor Van der Burg. Om 9.54 uur is hij met de trein vanuit zijn woonplaats Hengelo vertrokken. Begin van de middag staat de voetbalprofessor met rugzakje en vriendelijke lach tussen het Feyenoord-publiek.

Lange reis voor een voetbalpotje. Maar Van der Burg heeft het er graag voor over – zo vaak is hij niet in de Kuip, een seizoenkaart heeft hij niet. We hebben met hem afgesproken omdat Feyenoord-FC Twente (3-1) ook voor economen een interessant duel is. Feyenoord zat jarenlang in de financiële problemen, maar is nu weer gezond. Dit in tegenstelling tot Twente: de club werd in 2010 landskampioen, kreeg veel sympathie, maar zit nu in de zorgelijke categorie 1 van KNVB – waardoor de club onder curatele staat van de voetbalbond.

Van der Burg kijkt als een wetenschapper naar de voetbalwereld. In september publiceerde hij het boek Football Business. How markets are breaking the beautiful game. Maar de onderzoeker in hem verdwijnt als hij de bulderende Kuip binnenwandelt. Hij zit ongeduldig te trappelen op zijn stoeltje, slaat op de schrijfdesk van de perstribune als Jordy Clasie naast vuurt en krijgt vochtige ogen bij de spectaculaire 1-0 van Lex Immers.

The hottest ticket in town

De Nederlandse voetbaltop leek voorgoed veranderd in 2010. De traditionele topdrie met Ajax, Feyenoord en PSV was opeens een topvier, met de Tukkers van FC Twente. Een nieuwe topclub was opgestaan. Met een charismatische voorzitter – Joop Munsterman – die de club vanuit een bijna-faillissement in 2003 hoop gaf. Het stadion werd uitgebreid, van 13.000 naar uiteindelijk 30.000 zitplaatsen. De club was the hottest ticket in town.

Wat een contrast met de ellende op Rotterdam-Zuid. Dat begint in 2007, met het vastleggen van spelers als Roy Makaay, Giovanni van Bronckhorst en Kevin Hofland. Grote namen – met een hoog salaris. Gepresteerd wordt er niet. De financiële problemen lopen op, in 2010 heeft de club een schuld van 43 miljoen euro. Feyenoord kronkelt zich door de crisisjaren. Met als dieptepunt de tiende plek in 2011 en de 10-0 vernedering bij PSV dat seizoen.

En kijk nu.

Vorige week dinsdag, de nieuwjaarsreceptie. Voor het eerst in tien jaar boekt de club een positief eigen vermogen, van 3 miljoen euro. „We zijn gezond, kunnen we tegenwoordig over Feyenoord zeggen”, jubelt algemeen directeur Eric Gudde.

Dan FC Twente. Vrijdag 9 januari. Een ‘publieke waarschuwing’ van de voetbalbond omdat de club de afspraken uit het financiële plan van aanpak niet is nagekomen. Als het bij het volgende meetmoment in maart niet in orde is, worden er drie punten afgetrokken bij Twente – dat zesde staat. De club leed vorig seizoen een verlies van 7,2 miljoen euro.

Hoe kon de nuchtere provincieclub veranderen in een zorgenkindje? FC Twente heeft te veel financiële risico’s genomen in de periode na het kampioensjaar, zegt Van der Burg. Dure spelers kwamen naar Enschede. „Munsterman had na het kampioenschap moeten zeggen: en nu consolideren. Maar de club bleef doorgaan met kopen”, zegt de sporteconoom. „Ze hebben op te grote voet geleefd.”

Ondertussen werd bij Feyenoord de schuldenlast teruggebracht door een groep investeerders, de Vrienden van Feyenoord. In ruil voor geld kregen zij 49 procent van de aandelen. Eigen jeugd kreeg de kans, dure spelers kwamen niet meer. Wat is de volgende stap voor Feyenoord nu het sportief (derde in de eredivisie en overwintering in Europa) en financieel goed gaat? „Langzaam doorbouwen, nog wat spelers uit de jeugd verkopen en dan een goede spits halen”, zegt Van der Burg. „De kans dat ze op den duur landskampioen worden als ze deze lijn doorzetten is heel redelijk.”

Spreekt hier de hoop van een Feyenoord-fan? Zijn ogen twinkelen terwijl de Kuip leegloopt na de Rotterdamse overwinning. „Ja misschien wel.”