Hypnotiserende video’s op de Coolsingel

„It’s Never Too Late To Say Sorry.” Postbode/omroeper Wim Konings riep dat een jaar lang iedere dag om 12 uur op de Coolsingel.
„It’s Never Too Late To Say Sorry.” Postbode/omroeper Wim Konings riep dat een jaar lang iedere dag om 12 uur op de Coolsingel.

‘My name is Andy Warhol and I just finished eating a hamburger.” Hoog op de muur van het gebouw naast de McDonald’s aan de Rotterdamse ‘avenue’ de Coolsingel wordt een video geprojecteerd van Jørgen Leth, waarop de beroemde kunstenaar in één eindeloos shot in alle rust een hamburger (van de BurgerKing) verorbert. Dit was een van 66 taferelen waarin de Deen Leth in 1982 het Amerikaanse leven wilde vangen. Een minstens even authentiek detail is de moeite die het kost om dat eerste beetje ketchup uit de nieuwe fles los te krijgen. Warhol blijft er onverstoorbaar onder.

Dit is het oudste werk dat te zien is op Eerbetoon aan een Avenue. Voor de zesde keer organiseert Sculpture International Rotterdam (SIR) een programma van het Centrum Beeldende Kunst Rotterdam, een manifestatie langs de Coolsingel. Dit is de tweede keer dat curator Dees Linders dat doet met videokunst, een middel dat zich beter staande houdt in de hectiek van verkeer, verlichting en reclame. Voor Linders is actualiteit geen criterium: ze zoekt werk dat midden in de stadsdrukte de aandacht grijpt en vasthoudt. Met de negen videowerken van dit jaar is dat goed gelukt, nog beter dan vorig jaar.

Het is opmerkelijk hoe hypnotiserend sommige ervan zijn – ook als het koud, nat en winderig is, blijf je toch staan kijken. Niet alleen naar een hamburger etende Warhol, maar ook naar de video van Jesper Just met zijn twee vaste acteurs. Op een plein in Kopenhagen danst een man van middelbare leeftijd op oubollige walsmuziek, terwijl een jonge man huilend naar hem kijkt. Op de achtergrond zien we opgeschoten jongeren blijven staan en ongemakkelijk lachen, maar als de ‘voorstelling’ afgelopen is, applaudiseren ze.

De video Shaking Children van Bart Groenendaal en Eglé Budvytyté was eerder op de tentoonstelling Artificial Amsterdam in De Appel te zien, maar op straat werkt het heel anders, veel verontrustender. Op de British School in Den Haag filmden ze kinderen in de klas die met hun lichaam schudden. Sommigen zijn nog een beetje giechelig, anderen gaan er helemaal in op en lijken in trance te raken. „Dat is een yogatechniek om je te los te maken van spanningen en van het hier en nu”, legt Groenendaal uit. „We hebben bewust gefilmd in zwart-wit om de beelden nog meer los te maken van de alledaagse werkelijkheid.” De projectie van die zwart-witbeelden op het korrelige beton van wat nu het NH Atlanta Hotel is, maakt de kinderen tot abstracte wezens die met een raadselachtig groepsritueel bezig zijn.

Een werk van Eerbetoon aan een Avenue van vorig van 2014 krijgt dit jaar een vervolg op het Filmfestival dat deze week begint. Daar wordt de korte documentaire vertoond die Marieke van der Lippe in opdracht van SIR maakte over It’s Never Too Late To Say Sorry, het veelbesproken kunstwerk van kunstenaarsduo Elmgreen & Dragset op de Coolsingel. Elke dag, een jaar lang, kwam postbode/omroeper Wim Konings klokslag 12 uur een toeter uit een vitrine halen, waarmee hij deze zin omriep. Tot vermaak én ergernis van de omgeving.

Wim Konings maakte ook elke dag een rapport, en die zijn bij elkaar gebracht in het boek 366 Sorry-rapporten dat tegelijkertijd wordt gepresenteerd. Zo raakt het Eerbetoon net zo nauw verweven met Rotterdam als de Coolsingel zelf.