500 exemplaren – meer waren er niet

Een dag later dan gepland lagen er exemplaren van Charlie Hebdo in Nederlandse winkels. Nu zijn ze alweer weg.

Nijmeegse jongen leest vannacht bij AKO op Schiphol de nieuweCharlie Hebdo. Het tijdschrift is zojuist gearriveerd.Foto Novum
Nijmeegse jongen leest vannacht bij AKO op Schiphol de nieuweCharlie Hebdo. Het tijdschrift is zojuist gearriveerd.Foto Novum

Een kwartier duurde het bij kioskketen AKO. Toen waren alle 275 exemplaren van Charlie Hebdo die het bedrijf mocht verkopen, uitverkocht.

Audax – eigenaar van onder meer distributeur Betapress en AKO – heeft vannacht vijfhonderd exemplaren van het satirische tijdschrift Charlie Hebdo verspreid over Nederland. „Er werden er niet meer aangeboden”, zegt een woordvoerder van Audax. „Als we er meer hadden kunnen krijgen, hadden we dat wel gedaan. Het aantal is vrij laag vergeleken met België [daar zijn er 40.000 verspreid]. Misschien omdat zij Franstalig zijn.”

Het eerste nummer na de terreuraanslag in Parijs heeft een cartoon van de profeet Mohammed op de voorkant, die de tekst Je suis Charlie vasthoudt. Daarboven staat in het Frans: „Alles is vergeven.” Het werd vijf miljoen keer gedrukt.

Op het Centraal Station in Amsterdam ging het heel snel, zegt een verkoper van een AKO-filiaal. „We hadden negentien exemplaren. Er stond een rij, cameraploeg erbij. Binnen vijf minuten was alles weg.”

Gisteren stonden veel mensen voor niets in de rij. Door een distributiefout was Charlie Hebdo er onverwachts niet. De reden was puur logistiek, zegt een woordvoerder van distributeur Audax: „Iemand heeft gewoon een paar dozen apart gezet voor Nederland, maar die niet in een vrachtwagen geladen.”

Sommige winkels, zoals een Bruna in Rotterdam (dertig exemplaren), werkten met reserveringen. De Lektuurhal in Leeuwarden zette 45 mensen op de lijst, maar de winkel kreeg slechts drie exemplaren, vertelt eigenaar Gerard Balk. „De eerste drie klanten op de lijst zijn de winnaar.”

Alleen boekhandels en kiosken die vooraf hebben laten weten het tijdschrift te willen verkopen, kregen exemplaren. Eigenaar Bert Krul van de Readshop Express in Groningen kreeg nul op het rekest. Balk van de Lektuurhal in Leeuwarden belde elke dag, zonder resultaat. In Enschede hing gisteren al een briefje voor de ruiten van een winkel: „In dit filiaal is weekblad Charlie Hebdo niet beschikbaar. Ook verkoopster Yfke Scholeman van Boekhandel Van der Velde in Leeuwarden belde vergeefs. Persoonlijk is ze daar niet rouwig om. „Ik vind dat de voorkant mensen kwetst.”

Boekhandel Athenaeum op het Spui in Amsterdam werd al drie dagen platgebeld, zegt een medewerkster. Ook kwamen er vele verzoeken van de pers of ze met cameraploegen voor de boekhandel mochten staan als de rolluiken om 8 uur omhoog zouden gaan. Directeur Maarten Asscher noemt alle opwinding nogal overdreven. „Waarom moet iedereen nu ineens Charlie Hebdo hebben? Ik kan die geilheid maar moeilijk navoelen. En laten we wel wezen, over een paar maanden heeft niemand meer interesse in Charlie Hebdo.”

De vestiging van AKO op Schiphol verkocht 65 exemplaren. Ook daar was alles binnen de kortste keren uitverkocht, vertelt directeur Sjaak Mark, die erbij was. Veel klanten die gisteren teleurgesteld werden, stonden er vanmorgen wéér. Wegens de media-aandacht en interesse voor de nieuwe Charlie Hebdo zijn verkopers uitgebreid geïnstrueerd, zegt Mark. „We hebben allerlei scenario’s bedacht, bijvoorbeeld over wachtrijen en geïrriteerde klanten. Het enige scenario dat we niet uitgewerkt hadden, is dat van gistermorgen. Het duurde even voor we ons realiseerden: er is nog geen tijdschrift. Punt.”