De aanslag op Hebdo is wel degelijk een oorlogsdaad

Het is tijd dat de islam zelfonderzoek doet naar de religieuze bron van het geweld. En het Westen moet niet zwelgen in zelfhaat, stelt Arend Jan Boekestijn.

Heeft de islam toekomst in het Westen? Natuurlijk, de rechtsstaat beschermt de rechten van gelovigen en ongelovigen – dus ook die van de aanhangers van de islam. Andersom ben ik minder zeker. Zullen aanhangers van de islam altijd en overal rechtsstatelijke waarden verdedigen?

Een positief antwoord op die vraag hangt af van twee voorwaarden. Ten eerste is het van het grootste belang dat de hopeloos verdeelde islamitische wereld de kracht vindt om te hervormen. Minstens zo belangrijk is dat het Westen zelf de ‘weg-met-ons-mentaliteit’ overwint. Het vrije Westen gaat het namelijk zeker niet redden als het niet in zichzelf gelooft.

Het Westen is niet schuldig aan alles wat er in de wereld misgaat. Veel mensen, zoals bijvoorbeeld oud-minister van Buitenlandse Zaken Ben Bot in het Algemeen Dagblad van 12 januari, menen dat „het probleem van het moslimfundamentalisme alleen kan worden aangepakt als armoede, werkloosheid en onvrede in het Midden-Oosten worden aangepakt in plaats van alleen maar nieuwe beveiligingsmaatregelen”.

Het probleem van het fundamentalisme wordt hiermee gereduceerd tot een uitvloeisel van sociale deprivatie en de suggestie wordt gewekt dat het in ons vermogen ligt daar wat aan te doen.

Sinds 9/11 zijn we niet erg opgeschoten. Mensen die de slachting in Parijs in verband brengen met de islam kunnen nog steeds rekenen op afkeuring. Het feit dat de daders zelf geen geheim lieten bestaan over hun religieuze motieven, doet er kennelijk niet toe. Dezelfde mensen die het christendom hebben bekritiseerd schieten opeens in een politiek correcte kramp als het de islam betreft.

En dat terwijl er toch betrouwbare studies zijn die laten zien dat ook met de mainstream islam iets aan de hand is. Het Pew Research Center interviewde 38.000 mensen en vond dat in 17 van de 23 onderzochte landen moslims geloven dat de sharia het woord van God is. Pew stelde ook vast dat eenderde van de 1,6 miljard moslims in de wereld menen dat geweld soms gerechtvaardigd is.

Geen wonder dat veel moslims in Frankrijk en elders de aanslag verwerpen maar tegelijk menen dat die is uitgelokt door het beledigen van de profeet. Er is dus wel degelijk iets aan de hand met de islam, maar het Westen zit nog steeds gevangen in de ‘weg-met-ons-mentaliteit’. De Duitse minister van justitie vraagt Pegida-demonstranten die bezwaar maken tegen islamisering om hun demonstratie af te gelasten vanwege de Parijse aanslagen. Al-Qaeda zal ervan genoten hebben.

Zo heb ik ook veel horen verkondigen dat Parijs niet betekent dat wij nu in oorlog zijn met de islam. Natuurlijk zit niemand te wachten op een godsdienstoorlog en is de oorlogsterminologie ongelukkig omdat terrorismebestrijding iets anders is dan een klassieke oorlog. Terrorismebestrijding heeft echter wel militaire aspecten. Een deel van de Franse terroristen werd getraind in een kamp van Al-Qaeda in Jemen. De islamistische cultuur des doods zal, of we het leuk vinden of niet, uitgerookt moeten worden. Trotski begreep dit beter dan onze critici van de oorlogsmetafoor: „Wij kiezen niet voor een oorlog, maar de oorlog kiest ons.” Islamisten zijn letterlijk levensgevaarlijk.

De vijand wordt hier geboren

Als een bloedbad bij Charlie Hebdo geen oorlogsdaad is, dan weet ik niet wat wel een oorlogsdaad is. Het verschil met 9/11 is dat de vijand nu bij ons geboren en opgegroeid is en in het Midden-Oosten wordt getraind om ons te doden. Op onze rug blijven liggen en blijven zwelgen in zelfhaat lijkt mij geen optie voor een regering die toch in de eerste plaats de veiligheid van haar burgers moet beschermen.

De suggestie dat alle moslims door hun geloof medeschuldig zijn aan dit bloedbad is onzin. Christenen zijn ook niet medeschuldig aan de wandaden van de Noor Breivik. Wel is zelfonderzoek nodig naar de religieuze bron waaruit dit geweld voortkomt. Waar het om gaat is het besef dat elke religie en ideologie tot geweld kan leiden.

Zowel het christendom als de islam bezit de exclusiviteitspretentie en bekeringsdrift. Maar christenen hebben zich veel meer ingespannen om ook de donkere kant van de eigen religie door te lichten. Bij de islam moet dat nog beginnen. De Algerijnse schrijver Kamel Daoud zei onlangs in een interview dat het niets wordt in de Arabische wereld als de kwestie God niet aan de orde wordt gesteld. Binnen een paar dagen kreeg hij een fatwa. Hoeveel moslims en niet-moslims moeten nog sterven voordat de moslimwereld voor de vrijheid kiest?