F van feminisme, V van vrijblijvend

Een man, een vrouw, een lawine: in Turist genoeg om de strijd der seksen op te laten laaien. Het IFFR stelt de vraag: wat is feminisme nu nog?

Een meisje loopt ’s nachts alleen naar huis. Het klinkt als de eerste zin van een nieuwsbericht waarin het met dat meisje slecht afloopt. Moet ze maar niet ’s nachts alleen naar huis lopen. Moet ze maar geen meisje zijn. Maar in de Amerikaanse film A Girl Walks Home Alone at Night van de Iraans-Amerikaanse filmmaakster Ana Lily Amirpour loopt het anders af dan we in de afgelopen honderdduizend jaar gewend zijn geraakt. Het meisje blijkt een kick-ass vampier. Al is ze misschien nog net zo eenzaam als alle meisjes in de honderdduizend jaar ervoor.

A Girl Walks Home is een van de sleutelfilms in het IFFR-programma What the F?! dat moderne vormen van vrouwelijkheid en feminisme onderzoekt. Het is een beetje een vergaarbak van titels. Een signalement dat er schijnbaar iets met vrouwen en vrouwelijkheid aan de hand is in de film. Een pleidooi voor vrolijk feminisme à la carte. Een beetje zoals Russell Crowe die zegt: vrouwen moeten niet zeuren dat er niet genoeg rollen voor ze zijn, na een bepaalde leeftijd moeten ze gewoon geen jonge meisjes meer spelen.

Maar zo vrijblijvend is het allemaal niet. Documentairefestival IDFA deed een grootscheeps onderzoek naar de female gaze in de documentaire, in Hollywood vinden serieuze discussies plaats over de onderrepresentatie van vrouwen in mainstream cinema, festivals liggen onder vuur omdat ze minder dan een kwart films van vrouwen in competitie draaien (in de Tiger Competitie dit jaar drie van de dertien).

Waren er niet genoeg films om van What the F?! een voldragen programma te maken? Of was het te ingewikkeld om ze inhoudelijk met elkaar te verbinden? Zogenaamd geen antwoord willen geven op de vraag wat feminisme is, kan ook een gebrek aan substantie verhullen. Dat wil niet zeggen dat er behalve A Girls Walks Home niet nog meer goede films te zien zijn: Dreamcatcher van Kim Longinotto (slim voor de neus van IDFA weggekaapt) over prostitutie in Chicago. Cart, een Zuid-Koreaanse documentaire over een staking van vrouwen van middelbare leeftijd in een supermarkt. En The Strange Eyes of Dr. Meyes, een animatiefilm over een gekke geleerde die nu eens geen piemel heeft.