Bioloog heeft vooral oog voor de aller-allergrootste zeereuzen

Over zeereuzen gaan sterke verhalen rond. Maar hoe groot zijn ze echt?

De walvishaai is met een lengte van 18,8 meter de grootste vis. Foto Thinkstock
De walvishaai is met een lengte van 18,8 meter de grootste vis. Foto Thinkstock

Soms spoelt er aan de Noordzeekust een gele haarkwal (Cyanea capillata) aan, de grootste kwal op aarde. Volgens Ecomare op Texel kunnen de harige tentakels meterslang worden. Dat is een bescheiden schatting. Misschien worden de tentakels wel 35 meter lang.

Hoe groot zijn de grootste zeedieren? Daar probeerde een groep biologen uit de Verenigde Staten achter te komen. Ze vertrouwden de verhalen niet van reuzenpijlinktvissen van twintig meter lang (terecht: hij blijkt maximaal twaalf meter). In literatuur en lijsten met vangstgegevens zochten de biologen naar betrouwbare cijfers. Van 25 ‘reuzen van de zee’ geven ze betrouwbare lengtes en gewichten. Het resultaat, een artikel van 69 pagina’s lang, verscheen gisteren in het wetenschappelijk tijdschrift PeerJ.

Dat de blauwe vinvis het grootste dier is dat ooit op aarde geleefd heeft, staat niet ter discussie. Van de twee geanalyseerde soorten walvissen (ook de potvis) zijn er vele gevangen en gemeten. De grootste blauwe vinvis ooit mat 33 meter. De grootste potvis was 24 meter.

Maar veruit de meeste potvissen halen de vijftien meter niet. De gemiddelde grootte van een dier is biologisch interessanter dan de maximale maat. Die spreiding in lichaamsgrootte wisten de auteurs zelden te achterhalen. De praktische problemen zijn legio. Zoals: mensen selecteren de grootste exemplaren om te vangen of te registreren. Wie meldt dat de meeste reuzenpissebedden maar vijftien centimeter worden?

Ook is de diepzee, waar veel reuzendieren leven, ontoegankelijk. De langste worm is de reusachtige kokerworm, die rond diepzeeschoorstenen leeft. Zijn buizen worden drie meter lang, maar de worm zelf?

Er valt nog veel te ontdekken, concluderen de Amerikanen. Zoals de lengte van de gele haarkwal. Want nadat een bioloog in 1865 meldde dat die 120 voet (bijna 37 meter) lang was, nam niemand meer de moeite om dat na te meten.