Hé ouwe, het paadje is hier!

Illustratie Irene Goede

Soms lijkt het alsof grote mensen alles al weten. Papa weet precies aan welke ovenknopjes je moet draaien om een pizza warm te maken. En mama kan de weg naar opa en oma wel dromen. Papa en mama kunnen alles al, zeggen ze, dus hoeven ze niet meer naar school.

„Het is niet eerlijk!”, zou je bijna willen roepen. Maar hier is een geheimpje: als kind leer je veel sneller dan grote mensen. Let maar eens op als grote mensen iets nieuws moeten leren. Een nieuw spel of nieuwe app bijvoorbeeld. Jij hebt alles al door, maar papa vraagt nog steeds naar de spelregels en mama klungelt wat met de iPad.

Bij schildpadden gaat dat net zo. Oudjes weten veel, maar jonkies leren beter. Amerikaanse biologen hebben dat getest bij de sierschildpad. Dat is een kleurige schildpad die eruitziet eruit alsof een schilder hem te grazen heeft genomen. Overal draagt hij gele vlekken en strepen. Op zijn schild, in zijn nek, op zijn kop en op zijn poten.

Sierschildpadden leven in poelen en vijvers. Maar in de zomer valt hun thuisvijver soms droog. Wat nu? Geen probleem, voor een volwassen schildpad. Hij pakt zijn boeltje bij elkaar en vertrekt. Na anderhalve dag is hij verhuisd naar een andere poel in de buurt.

Best knap, zou je denken. Maar de biologen zagen iets bijzonders. Alle schildpadden die in dezelfde drooggevallen vijver leefden, vertrokken naar drie vijvers in de buurt volgens vier vaste routes. Schildpaddenpaadjes dus!

De biologen keken nog eens naar de schildpaddentrek, maar nu met 30 volwassen schildpadden van een paar vijvers verderop. Die lieten ze los bij diezelfde drooggevallen vijver. Deze schildpadden van ver kenden de paadjes niet. En dat kon je zien, want ojee wat ging het mis. De schildpadden liepen in cirkels door het bos, dwaalden over akkers en langs wegen.

Na 21 dagen vonden de biologen het welletjes. Ze zochten alle verdwaalde schildpadden weer op. Ze waren sterk vermagerd en geen ééntje had er water gevonden.

Nog één keer lieten de biologen 22 schildpadden los bij de droge vijver. Maar nu waren het jonge schildpadden, van een paar jaar oud. En kijk! Alle schildpadden vonden water. En ze gebruikten precies dezelfde paadjes als de oudjes uit de buurt.

De biologen weten niet precies hoe de jonge schildpadden de paadjes vinden. Ruiken de paadjes misschien naar schildpad? Zien ze schildpadsporen? Maar één ding weten de biologen zeker: als jonge schildpad kun je alle paadjes nog leren.