Tech

Dit doen Kodak, Nokia en TomTom om er weer bovenop te komen

Foto NRC Q

Als er drie bedrijven zijn die de laatste jaren hebben geworsteld met vernieuwing, zijn het wel Nokia, Kodak en TomTom. De telefoonfabrikant, het fotobedrijf en de navigatiekastjesmaker zagen innovatieve concurrenten te laat aankomen, hadden grote moeite om hun verdienmodellen aan te passen en raakten daardoor in grote problemen. Het zijn de bekendste slachtoffers van ontwrichting (‘disruption’) door Apple, Android en apps: gevallen sterren.

Maar de laatste dagen blijken ze hard bezig aan hun comeback. Een teken dat het allemaal wel meevalt met de gevolgen van steeds snellere technologische vernieuwing? Hoe staan de drie bedrijven ervoor?

TomTom

TomTom sloot deze week een deal met Volkswagen, die inhoudt dat de autofabrikant (een van de grootste van de wereld) kaarteninformatie voor zijn ingebouwde navigatiesystemen inkoopt bij het Amsterdamse technologiebedrijf. Vanaf volgend kwartaal begint Volkswagen daarmee in Noord-Amerika, in de modellen Jetta, Passat en Beetle.

Het is een teken dat de nieuwe strategie begint te werken. TomTom richt zich namelijk steeds minder op geld verdienen aan fysieke apparaten. “Voor nieuwe klanten maken we helemaal geen hardware meer”, zegt financieel woordvoerder Taco Titulaer.

“Als de lopende contracten met bedrijven waarvoor we dat nog wel doen klaar zijn, kunnen we ons helemaal richten op kaarten, verkeersinformatie en navigatiediensten.”

TomTom als software- en databedrijf dus. Voor betrouwbare verkeersdata is alleen wel een kritische massa aan gebruikers nodig: als je maar twee auto’s in de gaten houdt, kun je moeilijk inschatten of er ergens file staat. Door meer deals met autofabrikanten te sluiten, vergroot TomTom de accuraatheid en de waarde van zijn data. Het bedrijf breidt nu ook uit naar Chili en Mexico.

Nokia

Nokia, ook al zo’n voormalig boegbeeld van Europese innovatiekracht, verkocht vorig jaar noodgedwongen zijn smartphonetak aan het Amerikaanse Microsoft. Het overblijvende Finse bedrijf richt zich nu vooral op netwerkinfrastructuur en locatie-informatiediensten – inderdaad, een belangrijke concurrent van TomTom. Vergeleken met topjaar 2007, is ongeveer eenvijfde van de omzet overgebleven in het nieuwe bedrijf.

Nokia zet inmiddels weer kleine stappen op de consumentenmarkt. Deze week begon de verkoop van de nieuwe tablet, de Nokia N1. Maar dit kan nog lang niet worden geïnterpreteerd als een poging van de Finnen om net zo dominant te worden in tablets als in mobiele telefoons vroeger.

nokia n1
Er werkt maar een klein team aan de ontwikkeling. Het bouwen, verkopen en distribueren besteedt het uit aan de Taiwanese fabrikant Foxconn. Alleen de merknaam, het ontwerp, en de patenten zijn van Nokia.

Kodak

Kodak maakte van de drie de hardste val. Op zijn top in de jaren tachtig, toen Kodak de onbetwiste fotokoning van de wereld was, werkten er 145.000 mensen. De omzet piekte in 1996 op 16 miljard dollar.

kodak
Maar het bedrijf slaagde er niet in om de omschakeling te maken naar digitale fotografie en ging in 2012 failliet. In 2013 maakte het een doorstart; nu werken er ongeveer 8.800 mensen, en zal de jaaromzet volgens de eigen voorspellingen rond de 2,3 miljard dollar uitkomen.

Het nieuwe Kodak richt zich vooral op materiaal- en beeldtechnologie. En het leent zijn merknaam en technische snufjes aan de nieuwe camera-smartphone Kodak IM5, een telefoon die het bedrijf overigens niet zelf produceert.