Cuba laat weer ‘politieke’ gevangenen vrij, maar niet iedereen

President Obama telefoneert met Raúl Castro.
President Obama telefoneert met Raúl Castro. Foto Official White House Photo / Pete Souza

Cuba heeft een aantal van de 53 gevangenen vrijgelaten van wie de Verenigde Staten vinden dat ze op politieke gronden worden vastgehouden. De invrijheidstelling past binnen de afspraken die zijn gemaakt tussen de VS en Cuba in een poging tot toenadering tussen de twee landen.

Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken wilde geen precies aantal geven, maar liet weten te verwachten dat binnenkort meer gevangenen worden vrijgelaten, schrijft persbureau Reuters. Half december werd na een eerste gevangenenruil bekend dat de VS de banden met Cuba willen aanhalen. Washington liet drie Cubanen vrij; Cuba liet de Amerikaan Alan Gross terugkeren naar de VS en een Amerikaan van wie de identiteit om “veiligheidsredenen” niet bekend is gemaakt.

Nog wel hervormen

President Obama kondigde na de gevangenenruil aan dat hij het Amerikaanse handelsembargo jegens Cuba wil versoepelen en binnen afzienbare tijd volledige diplomatieke betrekkingen wil aangaan met Cuba. De bekendmaking van deze historische koerswijziging na 55 jaar vijandschap was ook afgestemd: Obama en de Cubaanse leider Raúl Castro kondigden de stap tegelijkertijd aan in afzonderlijke speeches.

Washington hoopt ook op koerswijzigingen vanuit Cuba. Obama wil dat zijn Mexicaanse ambtgenoot Enrique Pena Nieto met de VS druk uitoefent op Cuba om democratische hervormingen door te voeren. Dat zei hij na een ontmoeting met Pena Nieto in het Witte Huis. Het conflict tussen Cuba en de VS was altijd een gevoelig punt in de verhoudingen met andere Zuid-Amerikaanse landen, inclusief Mexico, omdat die wel normale banden met Cuba onderhielden.

Geheime onderhandeling

Volgens Obama leverden de decennia van sancties niets op. Cuba werd niet er niet democratischer door en de Amerikaanse economie was er niet mee gediend, zei hij. Het Cuba-beleid was eigenlijk symboolpolitiek.

“Amerikanen en Cubanen hebben geen belang bij een beleid uit een tijdperk waarin de meesten van ons niet eens waren geboren.”

De toenadering kwam niet zonder slag of stoot. De partijen hebben maandenlang onderhandeld en werden daarin begeleid door Canada en het Vaticaan.

Lees verder in NRC Handelsblad: In de VS weten ze het nog niet (€) van onze correspondent Guus Valk.