Wat als een cartoonist in de gevangenis belandt? Tekeningen vanuit de cel

Wat gebeurt er als een cartoonist – mét een potlood en papier – twee maanden de gevangenis in moet? Dan gaat ze tekenen wat ze meemaakt. Rauwe beelden van achter de tralies.

"Jail drawings" door Elana Pritchard
"Jail drawings" door Elana Pritchard Illustratie Elana Pritchard / via elanapritchard.com

Wat gebeurt er als een cartoonist - mét een potlood en papier - twee maanden de gevangenis in moet? Dan gaat ze tekenen wat ze meemaakt. Het levert rauwe en eerlijke beelden van het gevangenisleven op.

De Amerikaanse cartoonist Elana Pritchard werd in juni 2014 gearresteerd voor het overtreden van een gerechtelijk bevel. Pritchard:

“Omdat ik geen geld had en een overwerkte pro deo-advocaat, wist ik dat ik zou moeten zitten.”

Eigenlijk bracht haar mentor, de Amerikaanse regisseur van animatie en live-actionfilms Ralph Bakshi, haar op het idee om haar tijd in twee vrouwengevangenissen in Los Angeles te documenteren. Voor haar geïllustreerde verslag gebruikte Pritchard allerlei soorten papier, het lag er maar net aan wat voorhanden was.

“Gewapend met niets meer dan een simpel potlood, tekende ik de bizarre wereld waarin ik terecht was gekomen.”

Een tekening uit de serie "Jail drawings" door Elana Pritchard

Een tekening uit de serie “Jail drawings” door Elana Pritchard. Illustratie Elana Pritchard / via elanapritchard.com

Zompig brood op de grond

Ze zag cellen met zompig brood en wc-papier op de grond. Ze mocht soms vier dagen niet douchen en mannelijke gevangenen met wie ze in de bus naar de rechtbank zat vroegen of ze haar tieten wilde laten zien. Toch waren dat niet de moeilijkste momenten, schrijft ze.

Het allerzwaarst waren de dagen waarop ze op en neer reisde naar de rechtbank. Dan moest Pritchard om 4 uur ’s ochtends opstaan en was ze vaak pas na twaalven ’s nachts thuis. Tijdens de busrit werd ze vastgeketend en de rest van de dag zat ze voornamelijk vast in wachtcellen met soms wel vijftig anderen.

Tekening uit de serie "Jail drawings"

Tekening uit de serie “Jail drawings”. Illustratie Elana Pritchard / via elanapritchard.com

Haar tekeningen geven een beeld van het leven in de gevangenis, vanuit de ogen van een gevangene. Niet iemand die een dagje meeloopt of een bewaker, maar iemand die weet hoe het voelt om te smeken voor een flesje shampoo. Omdat het tekeningen zijn, lijkt het onderwerp toegankelijker, maar de illustraties tonen een heftige wereld.

Zo tekent Pritchard het ritueel dat elke gevangene moet doorstaan als hij buiten de muren is geweest, bijvoorbeeld voor een proces, en terugkeert naar de cel: met veertig anderen in een kamer naakt voorover bukken en hoesten. Je weet dat het gebeurt en toch is het beeld lichtelijk schokkend.