Het beste van Kees: Uit het ritme

Foto NRC

Kees Momma (49) is autistisch. Hij werd bekend door de documentaire Het beste voor Kees van Monique Nolte. In de zomer schreef hij een column in nrc.next. In de laatste dagen van 2014 schrijft hij over wat hem bezighoudt in de periode van Kerst en Oud en Nieuw.

Kerst en Oud en Nieuw. Het zijn dagen waarop we hopen de last van het dagelijkse leven even opzij te zetten. Kerst betekent voor menigeen dagen van bezinning en gezelligheid. Ook bij ons thuis is dat het geval. We maken er wat van. De kerstversiering en -boom zijn er al, maar op deze bijzondere dagen braden we gevulde kalkoen, we bereiden hapjes en snijden de kerststol aan. We nodigen één of meerdere mensen uit, bij voorkeur van onze familie.

Op Eerste Kerstdag proef ik de echte sfeer. Op Tweede Kerstdag kan ik nog lekker nagenieten.

Maar als plotseling op eerste kerstdag de kachel het begeeft of er treedt lekkage op die een deel van het huis blank zet, dan verandert Kerst in ‘calamiteit’. Opeens is het afzien. We zoeken iemand die de storing kan verhelpen. Voor een installateur of loodgieter lijkt het me niet leuk als deze zijn kerstviering moet onderbreken. Ook hij blijft liever bij zijn familie en kerstboom.

De dag na Kerstmis. Na twee dagen min of meer in een ander ritme te hebben geleefd, moet ik weer op gang komen. Ik merk dat ik flink uit de dagelijkse cyclus ben geraakt. Wat voor dag is het ook alweer? Maandag? Of zaterdag? Ik kijk voortdurend op de kalender. Kortom, ik moet mijn draai vinden.

Het duurt echter niet lang of ik bereid me voor op de volgende feestdagen: Oud en Nieuw. Dagen met een hectisch verloop. Er wordt vuurwerk verkocht en vooral afgestoken. Twee dagen lang worden we overstelpt met knallen. Soms is het zo erg dat we niet weten waar we het zoeken moeten. Oudere mensen en huisdieren ondergaan een hel. Ook ik onderga een hel.

Dan nadert Nieuwjaarsnacht. Een nacht met onderbreking, want ik vier graag om twaalf uur met mijn ouders het moment van de jaarwisseling. Onder het genot van een drankje en wat hapjes tellen we de laatste minuten af van het oudejaar. Wanneer ik een uur later weer in bed lig, kost het enige tijd om in slaap te komen, want het geknal gaat nog een tijdje door. Maar uiteindelijk slaap ik in.

Nieuwjaarsdag. Nieuwjaarsdag brengt rust. Iedereen slaapt uit, behalve ik, want ik maak ’s ochtends een wandeling. Mijn traditionele nieuwjaarswandeling. Hoe stil is het overal! Een weldaad na al dat tumult. Ik geniet.

Ik zie Nieuwjaarsdag als een dag om tot mezelf te komen. Ik voel een nieuw leven. Een nieuw hoofdstuk, met mooie plannen. Vurig verlang ik ernaar om weer aan tekenen te beginnen. Kort na Nieuwjaar ga ik aan de slag. Langzaam geraak ik in het vertrouwde ritme van het dagelijkse leven.