Welsprekend architect van Vlaanderen, België en Europa

Leo Tindemans (1922-2014)

Oud-premier van België

Hij gold als serieus en recht-door-zee. Niemand haalde zo veel voorkeurstemmen.

„De man van één miljoen”, zo werd Leo Tindemans genoemd, omdat hij bij de Europese verkiezingen van 1979 het nooit meer geëvenaarde record van 983.000 voorkeurstemmen behaalde. De christen-democraat Tindemans, die vrijdag op 92-jarige leeftijd is overleden, was geliefd omdat hij mensen van verschillende sociale achtergronden wist te inspireren met zijn redenaarstalent en zijn reputatie als een serieuze en recht-door-zee politicus.

Een partijgenoot, minister van Werk, Economie en Consumentenzaken Kris Peeters, omschreef Tindemans in een reactie op zijn dood als „de architect van Vlaanderen, België en Europa”.

Begin jaren zeventig werd in België een staatshervorming doorgevoerd die een aanzet gaf tot de ontwikkeling van België naar een federale staat. Tindemans was als minister van Communautaire Betrekkingen een belangrijke geestelijk vader van dat plan.

Van 1974 tot 1978 was Tindemans premier van twee kabinetten. Hij struikelde over afspraken voor verdere staatshervormingen die buiten hem om door de partijvoorzitters waren gemaakt. Beroemd is de uitspraak waarmee hij toen de handdoek in de ring gooide: „Voor mij is de grondwet geen vodje papier.” Het leverde hem het respect van veel kiezers op, zoals bleek bij de euroverkiezingen een jaar later, maar ook de haat van de Franstaligen. Hij zou ondanks zijn populariteit niet meer terugkeren als premier.

In de jaren tachtig speelde Tindemans een belangrijke rol toen hij als minister van Buitenlandse Zaken achter de omstreden plaatsing van Amerikaanse kruisraketten ging staan.

Gedurende heel zijn Belgische politieke carrière was Tindemans steeds een overtuigd Europeaan. Hij zat van 1979-1981 en 1989-1999 in het Europees parlement. In 1995 verscheen onder zijn regie een invloedrijk rapport over de toekomst van de EU.