Megalomaan kanaal van 278 kilometer

het Nicaraguakanaal

Chinezen leggen sinds gisteren in Nicaragua hun eigen ‘Panamakanaal’ aan. Met mogelijk desastreuze gevolgen voor het milieu.

Foto

1 Waarom nog een kanaal, in Panama ligt er toch al een?

Nicaragua gaat de concurrentie aan. Gisteren is begonnen met de aanleg van een kanaal dat het land zal doorkruisen: van de Caraïbische kust tot de Indische Oceaan moet het kanaal 278 kilometer lang worden. Dat is drie keer zo lang als het Panamakanaal, dat ‘slechts’ duizend kilometer zuidelijker ligt en dit jaar precies honderd jaar bestaat. Ook moet het kanaal breder en dieper worden voor de enorme vrachtschepen die niet door het Panamakanaal passen. Als onderdeel van het bouwproject worden een spoorlijn, twee diepzeehavens, een vliegveld, een vrijhandelszone en een luxe resort aangelegd.

2 Wie zitten er achter de aanleg van het kanaal?

Het kanaal is een project van de Nicaraguaanse overheid en de Chinese telecommagnaat Wang Jing. Jing en zijn in Hongkong gevestigde bedrijf HKND zeggen 50 miljard dollar in de waterweg te investeren, die in 2020 operationeel moet zijn. Sinds het Nicaraguaanse parlement in 2013 de concessie voor de bouw voor vijftig jaar gunde aan HKND, is het project echter in nevelen gehuld. Op basis waarvan HKND de concessie kreeg is onduidelijk: het businessplan noch het financieringsplan is openbaar, een milieustudie moet nog worden uitgevoerd. Toch spreekt de Nicaraguaanse regering van een ‘droomproject’ dat het land miljarden moet gaan opleveren, evenals ‘honderdduizenden’ banen. Volgens Jing is dit „het grootste bouwproject uit de geschiedenis van de mensheid”.

3 Wat is de kritiek?

Omdat zo weinig details bekend zijn over het project, vrezen critici desastreuze gevolgen voor het milieu. De route is gepland dwars door het meer van Nicaragua, de grootste zoetwatervoorraad van Midden-Amerika, dat zo in directe verbinding komt te staan met de zee. Nicaraguaanse wetenschappers waarschuwen voor drinkwaterproblemen, biodiversiteit en irrigatie. In tijdschrift Nature schreef de Duitse evolutionair bioloog Axel Meyer dat het kanaal 400.000 hectare drasland en regenwoud zal vernietigen.

4 Wat zijn de achterliggende belangen van de Chinezen om in Midden-Amerika te bouwen?

China laat zich steeds meer gelden in Latijns-Amerika. De export van grondstoffen als olie, mineralen, metalen en soja van Latijns-Amerika naar China groeide tot 2012 jaarlijks gemiddeld met 23 procent, sindsdien met gemiddeld 7 procent. China opende de afgelopen jaren 22 Confucius Instituten om de Chinese taal en cultuur te promoten op het continent. Afgelopen zomer bracht president Xi Jinping voor de tweede maal een bezoek aan Latijns-Amerika.

Er bestaan vermoedens dat de Chinese regering achter de investering van zakenman Wang Jing zit: de Chinezen willen hun invloed dolgraag uitbreiden en een kanaal in Nicaragua zou een strategische plek zijn om hun geopolitieke invloed langzaam te laten gelden in het gebied.

In een tv-interview met het Amerikaanse persbureau Reuters wijst Jing die connectie resoluut van de hand.