Wij dachten op het stadhuis al: een ‘shariadriehoek’, dat zegt ons niets

In de wijk waar de ‘Shariedriehoek’ zich zou bevinden, moeten ze lachen om Ramesars meest geruchtmakende artikel. Het stadsbestuur wilde wel klagen bij Trouw, maar vreesde nog meer negatieve publiciteit.

Er is één buurtwinkeltje in de ‘vergeten driehoek’ – een buurt van acht straten in het zuiden van de Schilderswijk, met huizen van oranje bakstenen, zonder voortuin. Ooit vergeten tijdens de stadsvernieuwingen in de jaren tachtig, maar later alsnog gerenoveerd. Aan de gevel hangen blauwe reclameborden met het logo van telecomprovider Lycamobile, maar ook met foto’s van whiskyflessen. Daarboven de naam van de winkel: Bio supermarkt & slijterij.

Over deze buurt schreef Perdiep Ramesar zijn meest geruchtmakende artikel. De kop: ‘Als je buurt verandert in een ‘klein kalifaat’. In deze ‘shariadriehoek’, zoals de buurt genoemd zou worden, wordt geen alcohol geschonken, schreef hij. Een rok boven je knie kun je niet dragen. Als je rookt, word je daar door bewoners op aangesproken. Het lijkt wel, schreef Ramesar, alsof hier een mini-sharia is ingevoerd. De norm van de meerderheid gaat steeds meer gelden. „Ongeschreven wetten worden er de praktijk, zonder dat de overheid er concreet en zichtbaar iets aan doet.”

Het rapport van de door dagblad Trouw ingestelde externe commissie maakte dit weekend korte metten met het stuk: de anonimiteit „viert hoogtij” en de enige bij naam genoemde persoon „blijkt niet traceerbaar”. Het stuk is naar aanleiding van het rapport ingetrokken door Trouw.

Het artikel had destijds grote impact. Politiek en media doken er bovenop. Wilders en Asscher kwamen onder grote mediabelangstelling naar de buurt. De gemeenteraad én de Tweede Kamer wijdden er speciale debatten aan.

Terwijl de verkoper van de ‘bio supermarkt & slijterij’ nog geen enkel probleem heeft gehad bij de verkoop van alcohol. „Ik word er alleen wel eens op aangesproken door oude mensen.” Maar die oude mannen – „met zo’n baardje en gebedsmutsje” – zeggen vooral dat ze zich er niet zo prettig bij voelen. Van dwingende woorden zou helemaal geen sprake zijn. „En jongeren vinden het juist fijn dat ik alcohol verkoop. Die drinken het allemaal.”

Wat een onzin

Buurtbewoners konden zich sowieso niet in het artikel herkennen, zeggen ze als je ze er op straat naar vraagt. Sharmila Birbal (46) schiet in de lach als ze het artikel doorleest. „Wat een onzin. Ik rook hier rustig op straat hoor. En met Oud en Nieuw staan we hier te borrelen.” Simon Dijkhuizen (65) is nog nooit uitgemaakt voor kuffar (ongelovige), wat autochtoon ‘Wilma’ volgens het artikel van Trouw wel zou hebben meegemaakt.

De enige bewoner die in het artikel bij voor– en achternaam wordt genoemd is „de Antilliaan Virgil Escilio”. Maar niemand die hem zegt te kennen in de buurt. Ook op internet en in de achternamendatabank van het Meertens Instituut, gebaseerd op de gemeentelijke basisadministratie van 2007, is hij onvindbaar. Er is slechts één vindbare plek op internet waar een vergelijkbare naam staat: op 9 augustus 1938 publiceerde de Laredo Times uit Texas een lijstje met uitslagen van een tennistoernooi. Eén van de tennissers: Virgilio Escilio.

Op het stadhuis was de verbazing groot toen het artikel verscheen, zegt Marnix Norder (PvdA), destijds wethouder stadsontwikkeling en integratie. Zijn ambtenaren hebben direct navraag gedaan bij al hun contacten in de wijk. En dat zijn er veel, volgens Norder. Vooral in de Schilderswijk. „Het hoeft maar een beetje georganiseerd te zijn of het is bekend op het stadhuis. En als iedereen dan zegt: ik herken dit niet, dan weet je het wel.”

Ook de term ‘shariadriehoek’ had niemand ooit eerder gehoord. Terwijl ambtenaren het bij iedereen navroegen: leraren, welzijnswerkers, sociaal werkers, bewonersorganisaties en politie. „We dachten: niet alles wat in de krant staat is waar, het zal wel overwaaien.” Maar dat gebeurde niet.

Dat win je nooit, laat maar

Het stadsbestuur overwoog om actie te ondernemen tegen Trouw, zegt Norder. Maar dat deed het uiteindelijk niet. Het college liet alleen weten zich niet in het artikel te herkennen, in een brief aan de gemeenteraad. „Onze gedachte was: dat win je nooit, laat maar.” Het zou alleen maar leiden tot meer negatieve publiciteit over de wijk, zo was de gedachte van het stadsbestuur.

Is er dan helemaal niks waar van het artikel? Zal er nooit eens een moslim zijn geweest die door een conservatievere gelovige is aangesproken op zijn gedrag? Natuurlijk gebeurt dat wel, zegt Halim el Madkouri, die destijds voor multicultureel instituut Forum de buurt introk. „Die zeggen dan zoiets als: kun je daar niet mee kappen. Je zit altijd achter meisjes aan, zou je niet naar de moskee gaan.”

Het wordt volgens El Madkouri pas een probleem als geïntimideerde mensen door die bemoeizucht zelfcensuur gaan toepassen. En daarvan is geen sprake. „Mensen drinken daar nog gewoon een biertje op straat. Die krijgen eerder met politie en gemeente te maken dan met de sharia.”