Wat we met uw abonnementsgeld doen

Het levensgrote gevaar bij het schrijven van een stuk zoals dat nu gaat volgen, is dat het verzandt in een protserige opsomming van wat we allemaal wel niet geniaal hebben aangepakt.

Laten we dan ten minste beginnen met wat er niet goed ging.

We gingen de mist in met het bekendmaken van de woonplaats van pedoseksueel Benno L. We slaagden er niet in een beredeneerde kieswijzer per stad te maken in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen. We plaatsten een schokkende foto met daarop een gedood Palestijns jongetje, juist in de dagen dat we hoog opgaven over het niet willen tonen van MH17-slachtoffers. We waren te vaak te vaag over cijfers: een bedrijf dat “wat” meer orders binnenhaalt of “iets” minder winst maakt – daar heeft u niets aan. We maakten te veel fouten – soms nota bene in het hoekje met correcties en aanvullingen.

Wc-eend

Journalistiek jaarverslag

Dit is het eerste deel van ons Journalistiek Jaarverslag over 2014. Lees ook deel 2: Ombudsman, wat is er toch aan de hand met NRC? en deel 3: De uitdagingen voor 2015

De rondvraag op de redactie om stukken aan te dragen voor dit overzicht – maar waar zijn we dan trots op? – ging vaak bij voorbaat vergezeld van een excuses. “Ja, het is een beetje ‘wij van wc-eend’, maar…”

Daarna volgde dan een persoonlijke favoriet. De stukken waarin we citeerden uit de verklaringen van ‘moordmakelaar’ Fred Ros, de nieuwe kroongetuige van het OM in het Passage-proces. De NRC-primeur dat amateurclub Spakenburg in 2011-2012 kampioen werd met behulp van stimuleringsmiddel Crack V3, waarna de Dopingautoriteit een onderzoek startte. De aangrijpende columns van Pieter Steinz, die vertelt hoe de spierziekte ALS zijn leven ontregelt en hoe hij dat koppelt aan boeken die hij ondertussen (her)leest. De serie over de Haagse Spoorwijk.

Het lastigst was het om de buitenlandredactie met goede suggesties te laten komen – misschien dat de bescheiden aard daar het meest aanwezig is. Terwijl dit voor de buitenlandjournalistiek een buitengewoon jaar was: ‘De zomer van de grote brandhaarden‘, kopte de weekendkrant van 9 en 10 augustus veelzeggend.


Het correspondentennetwerk van NRC

Brandhaard

Het woord ‘brandhaard’ gebruikten we in februari ook al voor een acht pagina’s tellende special over Oekraïne. Een modewoord, of een teken des tijds? In totaal gebruikte NRC Handelsblad de term dit jaar al in 23 artikelen, tegenover 10 in 2013. Een blik op de onderwerpen die verschijnen bij de zoekopdracht kan dienstdoen als een wrange samenvatting van 2014: Koert Lindijer bracht veel teweeg met zijn reportages uit de Centraal Afrikaanse Republiek (‘Kijk, daar hebben ze een moslim verbrand’, 22 maart) en Zuid-Soedan, Guus Valk trok langs de Amerikaanse grens met Mexico (‘Naar het land van de vale gieren’, 12 juli), Ykje Vriesinga was in Honduras (‘Wie hier blijft, speelt met zijn leven’, 11 oktober) en Gert van Langendonck in de Egyptische provinciestad waarvan 529 inwoners de doodstraf kregen (‘Eén procent van stadje Matay is ter dood veroordeeld’, 27 maart). Correspondent Marloes de Koning zag de opmars van IS in Iraaks Koerdistan van dichtbij, Leonie van Nierop versloeg de oorlog in Gaza ter plaatse. We vergaten de ellende in Syrië niet en analyseerden de levensvatbaarheid van een kalifaat.

De populairste artikelen op nrc.nl. Studio NRC

MH17

Wie de lijn met bezoekers van nrc.nl door het jaar heen ziet, kan in de pieken enkele grote nieuwsverhalen van het voorbije jaar herkennen: de “minder, minder”-uitspraak van Wilders en de nasleep ervan, het succesvolle WK voetbal en – vooral – de ramp met vlucht MH17. De column die Youp van ’t Hek erover schreef werd zelfs het meest gedeelde artikel van het jaar met 50.699 Facebook-likes en 4.235 tweets.

We hielden vanaf het moment dat het nieuws naar buiten kwam, op die middag van 17 juli, en in de week erna van ’s ochtends vroeg tot ’s avonds laat een liveblog bij op nrc.nl, met daarin de laatste feiten. We hadden in die eerste dagen ook de huiveringwekkende ooggetuigenverslagen vanaf de rampplek van fotograaf Pierre Crom, en duidden de alsmaar ingewikkelder wordende internationale crisis in de dagen en weken erna. Bovendien was in de krant te lezen hoe het er achter de schermen in Den Haag aan toeging.


Waar zitten onze redacteuren en medewerkers?

Neushoorns

Maar je kunt de prestaties van een krant ook beoordelen op basis van wat de journalistiek teweegbrengt – zoals we eind vorig jaar de afluisterpraktijken van de NSA in samenwerking met de AIVD blootlegden. De wettelijke verruiming van bevoegdheden van de AIVD werd erdoor uitgesteld. Het kabinet wil eerst de privacy-aspecten nog eens beoordelen.

Dit jaar schreven we bijvoorbeeld over de 10.000 ‘intensieve-zorgkinderen’ die verstoken dreigden te raken van de dagelijkse zorg die ze nodig hebben door de bezuinigingen en decentralisatie in de zorg. Naar aanleiding van de berichtgeving besloot staatssecretaris van Rijn dat deze ‘vergeten’ gehandicapten vanaf 1 januari 2015 alsnog onder de Wet Langdurige Zorg van het rijk zullen vallen.

Een ander voorbeeld: het verhaal ‘Door de neus geboord’ liet de weerbarstige werkelijkheid zien achter een project waar de Postcode Loterij 14 miljoen in stopte om neushoorns te redden. De methode waar de Loterij op het Goed Geld Gala hoog van opgaf – de hoorns impregneren met verf en gif – bleek niet betrouwbaar. De ontvanger van het geld, de Zuid-Afrikaanse Peace Parks Foundation, stortte later noodgedwongen een deel van het geld terug.

En we schreven over de Afghaanse tolk Abdul Ghafoor Ahmadzai, die in Afghanistan gevaar liep door zijn werk voor het Nederlandse leger en nu Nederland uitgezet wordt. Het zette de discussie over de positie van tolken voor Defensie op de agenda.

Òf je toetst juist de waarde van wat iedereen al kent, zoals wetenschapsredacteur Wim Köhler de superfoodgekte in maart ontmaskerde als niet veel meer dan een marketingtruc.

Met uw abonnementsgeld werkten we daarnaast aan grote, langlopende projecten: 63 redacteuren van verschillende deelredacties belden wekelijks elk met een handvol gemeenten (en tezamen met alle 380 gemeenten die aan de gemeenteraadsverkiezingen van maart hadden meegedaan) om de voortgang van de collegevorming te volgen. Dat leidde tot een reeks nieuwsverhalen in het voorjaar: we konden schrijven dat de SP de onderhandelingen vaak verloor, dat D66 de verkiezingswinst in macht wist om te zetten en dat het CDA en de lokalen in de meeste colleges domineren. Het leverde ook een bijzonder verhaal op over Ameland, waar de twee winnende lokale partijen exact evenveel stemmen binnenhaalden maar het allebei vertikten met de ander samen te werken.

Brieven

Er waren luchtiger zaken – gelukkig maar. Nederlanders fietsten ook dit jaar om voor de wijnen die in de gids van Harold Hamersma stonden. Toen de herfst aanbrak, kwam nrc.next met een speciale krant vol treinverhalen. Het maandelijkse magazine DeLUXE had een prachtige editie met kunstenaar Marlene Dumas.

Meest gedeeld op social media

 50.699  4.235
Niet te bevatten (column Youp van ’t Hek over MH17)

 19.564  4.057
British journalists: follow these ten rules when interviewing Louis van Gaal

 21.770  271
Verse vaders hebben voortaan vijf dagen vrij

 12.769  120
Wat gebeurt er als je twintig vreemden vraagt elkaar te zoenen?

 9.186  2.016
SBS Knevel (column Youp van ’t Hek)

En er kon gelachen worden. Om de Engelstalige handleiding die we opstelden voor Britse journalisten die tegenover Louis van Gaal kwamen te staan, of om de bijzondere foto’s op Prinsjesdag, van Kamerleden terwijl ze zich thuis opdirkten voor de feestelijkheden. Op de site werkten we live aan een interactieve tekening tijdens de nucleaire top in Den Haag. Natuurlijk was Youp er elke zaterdag, kwamen Fokke en Sukke elke dag langs, en voorzag Kamagurka de voorpagina dagelijks van een commentaar.

Dat was in een notendop wat u las. Maar waar praatte u over? Waar kreeg de opinieredactie veel brieven over, wat waren veelbesproken verhalen op Twitter? Eens te meer bleek dat dat de onderwerpen zijn die de lezer direct raken. Op een opiniestuk over oppasgrootouders (zijn die min of meer verplicht om op de kleinkinderen te passen, of moet het initiatief van henzelf uitgaan?) kwamen veel reacties. Hetzelfde gold voor het persoonlijke verslag van de tocht langs ziekenhuizen van redacteur Jos Verlaan, op zoek naar de beste behandeling voor zijn kanker. Zowel lezers als ziekenhuizen mengden zich in de discussie over het inzichtelijk maken van prestaties.

Trots

Net zoiets: opinieredacteur Yaël Vinckx schreef in februari over het ritalingebruik door haar vriend en dochter. Daarin vertelde ze onder meer dat een centrum voor kinder- en jeugdpsychiatrie hun dochter na de diagnose ADD direct het medicijn ritalin voorschreef. Alternatieven, zoals cognitieve gedragstherapieën, had het centrum niet. Op het artikel kwamen tientallen reacties, onder meer van de directeur van de instelling, die twitterde zonder te weten dat het om zijn organisatie ging. Toen hem dat na het weekend duidelijk werd, nodigde hij Vinckx uit voor een gesprek en diezelfde week begon hij de organisatie te veranderen. Acht maanden later startte de eerste therapiegroep voor ADD’ers tussen de zes en twaalf jaar.

Ten slotte: ook over de wanorde bij de Nederlandse Zorgautoriteit, door NRC naar buiten gebracht op basis van het uitvoerige dossier van voormalig medewerker Arthur Gotlieb, kregen we het hele jaar door veel lezersbrieven: u zag op veel meer plekken de gevolgen van inadequaat management.

Kijk – dat is wat NRC moet doen met uw abonnementsgeld. Blootleggen wat er buiten het zicht van het publiek gebeurt, diep graven naar de waarheid. Belangrijke onderwerpen op de agenda zetten, het nieuws maken, uitleggen wat het betekent én laten zien wat het met mensen doet.

Dat lukte in bovenstaande gevallen, en daar zijn we trots op. Maar maakt u zich geen zorgen: zelfkritisch blijven we. Het moet altijd beter.

Marcella Breedeveld
Egbert Kalse
Hans Nijenhuis
Marike Stellinga
Peter Vandermeersch