Politie gaat criminelen dichter op de huid zitten

Het excessieve geweld door criminelen op drukke plekken in de stad is nog niet voorbij, denken politie, gemeente en OM. Er komt een andere aanpak.

De politie gaat criminelen en hun handlangers in Amsterdam meer dwarszitten door hun activiteiten zoveel mogelijk te verstoren. Zo hoopt de driehoek van Openbaar Ministerie, gemeente en politie de recente reeks gewelddadige liquidaties in de stad een halt toe te roepen. Amsterdam moet een „onveilige haven” worden voor rivaliserende criminele organisaties, hun kopstukken en leden, schreef burgemeester Eberhard van der Laan (PvdA) deze week in een raadsbrief.

De politie gaat hiervoor nauwer samenwerken met overheidsinstanties, zoals de gemeentelijke diensten en de Belastingdienst. Dat houdt in dat informatie over verdachten wordt gebundeld en zij voortaan ook door gemeentelijke organisaties worden aangepakt. Onterecht verkregen uitkeringen worden bijvoorbeeld teruggevorderd en horecavergunningen ingetrokken. Waar mogelijk worden verdachten dus niet alleen strafrechtelijk, maar ook bestuursrechtelijk aangepakt. Het idee is dat zij zich onthouden van geweld wanneer ze weten dat ze in de gaten worden gehouden. Ook zouden ze sneller informatie leveren.

Daarnaast richt de bredere aanpak zich op locaties waar verdachten vaak samenkomen. Cafés krijgen bijvoorbeeld gezamenlijke controles van de Belastingdienst en arbeidsinspectie. Ook worden verkopers aangepakt van middelen waarmee de liquidaties worden gepleegd, zoals kogelvrije vesten, wapens en voertuigen. Doel: het de criminelen zo moeilijk mogelijk maken door ze dicht op de huid te zitten.

De driehoek maakt zich „grote zorgen” over „het toenemend excessief geweld in de openbare ruimte”, schrijft Van der Laan. In Amsterdam vonden dit jaar zeven liquidaties plaats, waarvan twee vorige week. De moorden begonnen in 2012 vermoedelijk door een ruzie over een partij verdwenen cocaïne, maar inmiddels is dat niet meer het enige motief. Een van de slachtoffers was onschuldig – de man werd voor iemand anders aangezien. Twee keer werd de politie beschoten. De liquidaties vinden plaats in cafés of woonwijken en worden uitgevoerd met zwaar automatische wapens. Dat is niet alleen een bedreiging voor de veiligheid van burgers, schrijft Van der Laan, maar ondermijnt ook het gezag van de politie en het vertrouwen van burgers in de rechtsstaat. De kans dat er meer geweld zal plaatsvinden acht de driehoek „aanwezig”.

Zo’n 150 rechercheurs houden zich met de liquidatiegolf bezig, zei politiechef Gerard Bouman vorige week tegen persbureau ANP. De Amsterdamse politie krijgt bij het onderzoek hulp van andere eenheden. Vorige week werd een wapenopslagplaats in Loosdrecht ontdekt. Er werden onder meer zeventien kalasjnikovs in beslag genomen, van hetzelfde type als waarmee veel liquidaties zijn gepleegd.