Samsom ondermijnt coalitie met provocatie over schaliegas

Met zijn motie tegen schaliegas toont PvdA-leider Samsom zich een actievoerder en geen betrouwbaar coalitiegenoot, stelt Hans Wiegel.

PvdA-fractievoorzitter Samsom is dinsdag in de Tweede Kamer op rampkoers gegaan. Hij bruuskeerde de VVD door een motie in te dienen waarin stond dat er geen schaliegas mag worden gewonnen en dat er ook geen proefboringen mogen plaatsvinden. Wat schiet Samsom met die provocatie op? De woensdagochtendkranten hadden er bijna niets over en Samsom denkt toch niet dat al zijn weggelopen kiezers nu weer juichend terugkeren in de rode familie? Als je dat wilt bereiken moet je andere onderwerpen bij de kop nemen.

Het merkwaardige is dat Samsom in zijn eentje (de PvdA-fractie wist nergens van) actie is gaan voeren. Tijdens een zelfgevraagd interview met De Telegraaf, ontstak hij vervolgens in woede. Hier maakte Samsom de blunder dat een politiek leider om zijn zin te krijgen best mag doen of hij boos is, maar nooit, door boosheid getergd, de controle over zichzelf mag kwijtraken. Dan ben je kwetsbaar.

De VVD heeft naar buiten toe rustig gereageerd. Maar binnenskamers zal fractievoorzitter Zijlstra de PvdA-top, de sociaal-democratische ministers en de kring rond Samsom, duidelijk moeten maken dat – om oud-premier Lubbers te citeren – dit ‘eens maar nooit weer’ is. Zo ga je als regeringsgenoten niet met elkaar om. Het ondermijnt de samenwerking en en de cohesie van de coalitie.

Daar komt nog bij dat de VVD steeds heel coulant is geweest en al heel wat heeft ingeleverd.

Belastingverzwaringen, nivellering, om maar eens wat te noemen. Haaks op het beleid zoals de achterban van de VVD dat wil en ook vóór de verkiezingen door de VVD-top aan de kiezers was beloofd.

Geen misverstand overigens: ik mag Diederik Samsom. Hij is een authentiek actievoerder.

Alweer heel lang geleden, in Leeuwarden, had de PvdA-wethoudster Vlietstra haar zinnen gezet op het de nek omdraaien van het onafhankelijke Stedelijk Gymnasium. De jonge Diederik wist als aanvoerder van de leerlingen, die vochten voor het voortbestaan van hun Gymnasium, te bereiken dat die uitstekende school bleef bestaan. De toenmalige Commissaris der Koningin vond dat prachtig. De VVD en de CPN hebben altijd voor dat schooltype gestreden. Kinderen hebben recht op het beste onderwijs dat zij aankunnen.

Terug naar de actualiteit. Het kabinet Rutte-Asscher heeft heel wat nieuwe wetgeving ontworpen en gerealiseerd. Maar wat heeft het voor de komende jaren in de planning? Er moet een fundamentele verandering van het belastingstelsel komen. Belastingverlaging, goed voor de burgers en voor de economie. De plannen liggen klaar, maar ze worden weggeschoven. Met slechts één oorzaak: onenigheid tussen VVD en PvdA.

Het uitglijden over de zelf neergelegde bananenschil van de winning van schaliegas, lijdt tot verdere verzwakking van de coalitie en van met name de PvdA.

Het is regeren of actievoeren.

Zondag roemde professor Jouke de Vries (PvdA-lid) in Buitenhof de vroeger sociaal-democratische leider Jaap Burger. Zoals hij het deed zou het nu ook moeten, zei hij.

Maar Burgers fakkeldragersdag in 1958 met allerlei eisen aan het laatste kabinet-Drees, leidde juist tot de val van dat kabinet en bracht de PvdA voor jaren in de oppositie. Is dat de bedoeling?