Dubieus Astana krijgt toch licentie: een absurd besluit of best logisch?

De Astana-ploeg viert een overwinning in de Tour de France van dit jaar. Foto EPA / Yoan Valat

Woede alom, over het besluit om Astana toch toe te laten tot de hoogste klasse van het wielrennen. Hoe kan het dat een ploeg met zo’n twijfelachtige reputatie op het gebied van doping toch een licentie krijgt voor de World Tour? En hoe bont moet je het in vredesnaam wel niet maken om te worden geweigerd?

Op veel begrip kon de wereldwielerbond UCI gisteravond niet rekenen, toen bekend werd dat de Kazachse ploeg ook volgend jaar mag meedoen op het hoogste podium. De ploeg van Tourwinnaar Vincenzo Nibali moet zich weliswaar aan bepaalde voorwaarden houden, maar veel wielerfans en -volgers hoopten op strengere maatregelen van de UCI.

Een ploeg van bedenkelijk allooi

De criticasters wezen daarbij op een flinke stapel ethische missers bij het hemelsblauwe wielerteam: twee dopinggevallen in een jaar tijd, een vanwege verboden middelen geschorste opleidingsploeg en een manager met een verre van schone lei. Voeg daarbij de vermeende link met de omstreden dopingarts Michele Ferrari en je hebt een redelijke aanleiding om een ploeg te weren, zo was de overtuiging.

Toen de UCI haar besluit publiceerde, leidde dat dan ook tot een storm van woede en onbegrip op Twitter. Opvallend is overigens dat andere ploegen en wielrenners zich nauwelijks uitlieten over het besluit van de wielerbond. Een selectie:

Twitter avatar marijnfietst Marijn de Vries Astana een licentie. Klomp. Krak. Wil de UCI dan gewoon niet dat het wielrennen ooit weer geloofwaardig wordt?!
Twitter avatar thijszonneveld Thijs Zonneveld Help. Mijn sport is kapot.
Twitter avatar Ponckster Anne Spapens @lancearmstrong So, if you ever wanted to make a comeback, now’s the time. Anything goes today!
Twitter avatar julienpretotRTR Julien Prétot In 2008, Astana did NOT take part in the Tour de France so today is definitely a step back. I know rules were different but still…

Volgens sportredacteur Maarten Scholten stelt de wereldwielerbond zich in zijn besluit voorzichtig op tegenover de rijke Astana-ploeg. Hij schrijft daarover vanmiddag in NRC Handelsblad (€):

Net als in de tijden van Verbruggen kiest de UCI nu onder Cookson voor de fluwelen handschoen tegenover het kapitaal van het machtige Astana. De ploeg krijgt de licentie slechts onder voorwaarden.

Geen ‘smoking gun’

Maar is het besluit van de UCI wel zo verbijsterend als het op het eerste gezicht lijkt? Volgens het doorgaans goedgeïnformeerde wielerblog Inner Ring niet. Want met de huidige selectieregels kan de internationale wielerunie een ploeg nauwelijks de toegang tot de World Tour ontzeggen. Niet zonder keihard bewijs, althans.

Bij het selecteren van de World Tour-teams beoordeelt de mondiale wielerbond ploegen op vier vlakken. Naast het ethische gedrag licht de UCI ook de sportieve, administratieve en financiële prestaties van een de ploegen door. Op dat laatste gebied werd het Europcar van Thomas Voeckler bijvoorbeeld te licht bevonden.

Vincenzo Nibali wint de 18de etappe in de Ronde van Frankrijk. Hij leidt dan al het algemeen klassement. Foto Reuters / Jean-Paul Pelissier

Sportief en financieel wel succesvol

Bij Astana zijn die laatste drie sowieso geen struikelblok: met Nibali wonnen de Kazakken afgelopen seizoen onder meer de Ronde van Frankrijk en in eerdere jaren werd al gezegevierd in onder meer de Giro d’Italia en Luik-Bastenaken-Luik. De financiële problemen waar Astana ooit mee kampte, zijn bovendien sinds 2009 al opgelost.

Maar ook op ethisch gebied is het niet gemakkelijk om Astana uit de hoogste wielerdivisie te verbannen, zo stelt Inner Ring. Neem de problemen bij de opleidingsploeg, waar in korte tijd drie renners op het gebruik van doping werden betrapt. Volgens de UCI-regels staat dat team los van ‘het grote Astana’, waardoor de World Tour-ploeg niet kan worden veroordeeld voor de misstanden bij zijn kleine broertje.

Voormalig wielrenner en ploegleider Aleksandr Vinokoerov staat de pers te woord na afloop van een etappe in de Tour van dit jaar. Foto EPA / Yoan Valat

UCI wacht nog op onderzoek Ferrari

Ook een ploegleider met een dubieus verleden - Aleksandr Vinokoerov werd in 2007 gepakt voor bloeddoping - is geen reden om Astana buiten de hoogste wielerklasse te houden. Als die regel bestond zouden ook Garmin-Sharp en Tinkoff-Saxo geweigerd moeten worden vanwege het dopingverleden van managers Jonathan Vaughters en Bjarne Riis.

En de mogelijke banden met de omstreden Italiaanse dopingarts Michele Ferrari, die volgens Italiaanse kranten zouden blijken een onderzoek van het Italiaanse Openbaar Ministerie in Padua? Zolang de UCI nog geen kopie van dat onderzoek heeft, kunnen die beschuldigingen niet meegewogen worden, zo meldde de bond aan sportkrant L’Équipe.

De Kazak Maksim Iglinsky tijdens de slotklim in de Waalse Pijl van 2010. Foto EPA/Luc Claessen

Na het wegstrepen van de bovenstaande bezwaren blijven daarom alleen de positieve testen van Maksim en Valentin Iglinski over, die allebei afgelopen herfst werden gepakt voor epo-gebruik. Maar ook de pro-continentale ploeg Fluo Yellow werd tweemaal betrapt op een positieve plas, zo stelt Inner Ring. En Fluo kreeg gisteren ook gewoon een nieuwe licentie.