Homo, ik ga je fokking hoofd boren

Voor Caraïbische begrippen is Suriname een oase van homotolerantie. Maar een anti-homosong zorgt nu voor commotie. Politici zwijgen: electoraal ligt het te gevoelig.

Foto Ruwarto

Deze tekst is te horen in het dancehallnummer ‘Bullett’ van rapgroep HMG met de bekende Surinaamse zanger King Koyeba. De boodschap: homo’s kunnen de kogel krijgen. Hoewel het een remix is van een ouder nummer, sloeg de clip vorige week in Suriname in als een bom.

Saillant detail is dat twee leden van HMG in het Surinaamse jeugdparlement zitten. De lokale homobeweging riep dit adviesorgaan van de regering op om de clip te veroordelen. „Daarop is nog geen reactie gekomen”, zegt Tieneke Sumter, voorzitter van het LGBT Platform Suriname.

King Koyeba is niet van plan excuses te maken, vertelde hij in de dagelijkse radiotalkshow van presentator Cliff Limburg, die ook woordvoerder van president Bouterse is. „Als ik een lied maak over het feit dat ik niet met dieven wil omgaan, discrimineer ik toch ook niet?” Hij mocht een stukje van het liedje zingen.

Het evangelie dwarsbomen

Woensdag kwam in hetzelfde staatsradioprogramma, Bakana Tori, een evangelist aan het woord. Zijn boodschap: homo’s die gelijke rechten willen „dwarsbomen” het evangelie. Hij stuurde ook een open brief aan Bouterse, waarin het LBGT Platform ervan wordt beschuldigd de kwestie „op slinkse wijze” te misbruiken. De brief zou namens de zevendedagsadventisten zijn gestuurd. Het kerkgenootschap distantieerde zich, maar zweeg over het liedje.

De rel rond ‘Bullet’ komt nadat in oktober voor het vierde jaar zonder ophef een ‘Coming Out’-week is gehouden, met een bescheiden Gay Pride-parade in Paramaribo. Voor Caraïbische begrippen is Suriname een oase van homotolerantie. Maar het is wel ingehaald door Latijns-Amerikaanse landen. Uruguay, Argentinië en Brazilië legaliseerden het homohuwelijk. Het Surinaamse parlement verhinderde dit jaar nog bij de invoering van een sociaal zekerheidsstelsel dat homopartners automatisch gelijke rechten krijgen.

Battyboys in een volkswijk

Nu, bij de commotie over ‘Bullet’, doen politici van zowel coalitie als oppositie er het zwijgen toe. Het onderwerp homoseksualiteit ligt gevoelig. Wie zich te liberaal uitlaat kan stemmen verliezen. Zoals in de volkswijk Tammenga, waar niet alleen Bouterse maar ook evangelische kerken veel aanhang hebben.

„Dat nummer Bullet is toch een beetje voor de grap”, zegt Furgil Linger die bij een Chinese winkel met twee vrienden een dyogo (literfles bier) deelt. Een andere buurtbewoner respecteert homo’s „als mens”, maar keurt homoseksualiteit af: „Ze fokken het systeem op, hoe gaan er nieuwe kinderen komen?”

Een man van middelbare leeftijd die erbij is komen staan denkt dat het lied verkeerd is begrepen: „Het gaat over mannen die overdag gangsters zijn, maar in de avonduren veranderen in meisjes.” En van die battyboys lopen er in Tammenga volgens het gezelschap nogal wat rond. „Die zijn hebberig en willen van twee walletjes eten.” Een ander geluid valt ook wel te horen. Een vrouw in KFC-werkkleding roept uit: „Als ik trek zou hebben in een vrouw dan neem ik toch een vrouw? Het is jóúw bil, als je wilt boelen, dan boel je.” Boelen is Surinaams voor homoseks.

King Koyeba staat in een traditie van Jamaicaanse dancehallzangers als Buju Banton en Beenie Man, die oproepen tot geweld tegen battyboys. In veel Caraïbische landen is Britse koloniale wetgeving die homoseksualiteit verbiedt nog van kracht – in buurland Guyana staat er levenslang op. In Jamaica en Trinidad komt geweld tegen homo’s, zelfs moord, geregeld voor.

De wet naleven

De Jamaicaanse jurist en homorechtenactivist Maurice Tomlinson ervaart Suriname, waar hij trainingen gaf aan politiemensen, als compleet anders. „Die waren heel respectvol”, zegt hij aan de telefoon. „Er heerste niet de negatieve sfeer die ik uit andere Caraïbische landen gewend ben.”

Tieneke Sumter van het LGBT Platform wil dat de overheid duidelijker stelling neemt. „De regering hoopt dat deze storm weer overwaait”, zegt ze. „Maar zo straal je niet uit dat je naleeft wat in je wetboeken staat.” Het Platform overweegt juridische stappen. „Jongens als Koyeba denken dat dit onder vrijheid van meningsuiting valt”, zegt ze. „Vermoord ze maar. Dat kan ook over een andere groep gaan.” Een gevoelig argument in het multi-etnische Suriname.