Alleen voor hoogbejaarde Mugabe plek op podium

Het partijcongres van Zanu-PF heeft zich niet uitgesproken over een nieuwe leider. Er is slechts ruimte voor Mugabe.

Vijf bloedhete vergaderdagen onder een reusachtig tentzeil hebben de 12.000 gedelegeerden van de Zimbabweaanse regeringspartij Zanu-PF nog geen antwoord opgeleverd op de vraag wie president Mugabe geschikt genoeg acht om hem straks op te volgen. De bijeenkomst van afgelopen dagen werd een lofzang op de leider die al 34 jaar aan de macht is. Pas later deze week wil hij de benoeming bekend maken van zijn vicepresident(en). Een aantal dingen werd wel duidelijk.

1 Ruzie in de partij

Mugabe verstevigt zijn greep op een ruziënde partij. De partij heeft Mugabe unaniem herkozen als leider en lijsttrekker voor de verkiezingen in 2018. Dan zou hij 94 zijn en de op één na oudste Afrikaanse president die ooit verkiesbaar was. Het record is nog altijd in handen van Kamuzu Banda uit Malawi, die 96 was toen hij zich in 1994 beschikbaar stelde. Door de ruzies in de partij over de opvolging verdeelt en heerst Mugabe.

2 Populaire Mujuru was er niet

De populaire vicepresident Joice Mujuru was niet aanwezig. Ze heeft het congres thuis op televisie moeten volgen nadat haar de toegang tot het partijcongres werd ontzegd. Mugabe haalde in twee toespraken hard uit naar Mujuru en „de dieven” in de partij. Hij beschuldigt Mujuru van corruptie en een sinister plan hem te vermoorden. Ze zou daarvoor toverdokters hebben geraadpleegd. Mujuru wordt mogelijk aangeklaagd wegens hoogverraad.

3 Grace maakt promotie

Mugabes echtgenote Grace (49) is benoemd tot voorzitter van de vrouwenliga van Zanu-PF. Daarmee is ze officieel toegetreden tot het hart van de partij en verkiesbaar als opvolger van Mugabe. Insiders zeggen echter dat de kans dat dit gebeurt, minimaal is. Grace leidde de campagne tegen vicepresident Mujuru tijdens een toer door het land in de afgelopen maanden.

4 Applaus voor Mnangagwa

Minister van Justitie Emmerson Mnangagwa kreeg het luidste applaus op het congres, veel meer dan Grace Mugabe. Hij oogstte bijval toen hij een aantal wijzigingen aankondigde in het partijreglement waarmee Robert Mugabe het exclusieve recht kreeg om zijn vicepresidenten en de partijvoorzitter aan te wijzen. Het aanhoudende applaus liet zien dat voor de gedelegeerden Mnangagwa de belangrijkste kandidaat is voor het vicepresidentschap. Mnangagwa heeft de bijnaam ‘Krokodil’ wegens zijn meedogenloze reputatie sinds de bevrijdingsstrijd. Hij heeft grote invloed in het leger en wordt al jaren genoemd als Mugabe’s opvolger. Hij werd in 2004 echter aan de kant gezet omdat hij te ambitieus zou zijn. Hij moest toen plaatsmaken voor degene die nu weer wordt weggestuurd: Joice Mujuru.

5 Ouderdom komt met gebreken

Ouderdom speelt Mugabe zichtbaar parten. De hevig zwetende president versprak zich tweemaal op dit congres. Tijdens zijn openingsspeech onthulde hij dat oppositiepartij MDC zijn eigen partij bij de parlementsverkiezingen in 2008 met 73 procent van de stemmen had verslagen. Volgens de officiële uitslag, die weken op zich liet wachten, haalde de MDC slechts 47 procent zodat een tweede ronde nodig was. Zaterdag zei Mugabe ook per abuis: pansi Zanu (weg met Zanu). Toen partijleden hem wezen op zijn fout, herstelde hij zich met: pamberi Zanu: vooruit met Zanu.