Wie zijn de Belgen die NRC willen kopen?

Foto ANP

Ze verkopen meer dan een half miljoen kranten per dag. Elke dag bereiken ze met hun nieuwssites meer dan 1,3 miljoen digitale nieuwsconsumenten. Mediahuis is groot in België met bekende titels als De Standaard, Het Nieuwsblad, Gazet van Antwerpen en Het Belang van Limburg.

Maar in Nederland? Hier kennen vrijwel alleen wielerliefhebbers het bedrijf als sponsor van Omloop Het Nieuwsblad, de openingsklassieker van het seizoen. Verder zijn Mediahuis en zijn kranten relatief onbekend.

Daar komt binnenkort een einde aan. Met de aanstaande overname van NRC Media zet Mediahuis een forse stap op de Nederlandse markt. Woensdag bereikten Mediahuis en investeringsmaatschappij Egeria, de huidige grootaandeelhouder van NRC Media, een akkoord. Nu moeten onder meer de ondernemingsraad en de redactieraad nog advies uitbrengen.

Wat is Mediahuis? Hoe staan zij ervoor? En wat zijn zij van plan?

Rijke geschiedenis

De aanstaande koper van NRC Media heeft een rijke geschiedenis in de Belgische perswereld, maar bestaat feitelijk nog maar één jaar. Mediahuis werd medio 2013 opgericht als een joint venture van de mediabedrijven Corelio (met een belang van 62 procent) en Concentra (38 procent). Bij de oprichting ging een schok door Vlaanderen: met de Persgroep (Het Laatste Nieuws, De Morgen) waren er nog maar twee krantenbedrijven over. Verschraling van het nieuwsaanbod dreigt, stelde de Belgische mededingingsautoriteit. Ongeveer tweehonderd medewerkers (een vijfde van het personeel) moesten op zoek naar ander werk.

We moeten wel samengaan, stelden beide uitgeverijen. Want alleen samen staan de ‘nieuwsmerken’, op papier en digitaal, sterker ‘in het snel wijzigende en internationaliserende medialandschap’. De kranten van Corelio en Concentra waren min of meer tot elkaar veroordeeld. “Het stond in de sterren geschreven dat zij zouden samengaan”, zegt hoofdredacteur Karel Verhoeven van De Standaard. “De kranten zijn complementair: twee nationale, twee regionale titels. Een populaire en een kwaliteitskrant. Er was al een goede samenwerking bij de drukkerijen.” Ivo Vandekerckhove, hoofdredacteur van Het Belang van Limburg: “De schaalgrootte maakt experimenten mogelijk waar je in je eentje niet aan durft te beginnen.”

Aandeelhouders

Corelio en Concentra zijn bedrijven waar families de dienst uitmaken. Na het faillissement van De Standaard-groep in 1976 mobiliseerde industrieel André Leysen een groep rijke Vlamingen om De Standaard te redden. Zoon Thomas Leysen controleert nu Corelio, via investeerder Mediacore (41 procent). Concentra, dat dit jaar de twee regiokranten overnam in (Nederlands) Limburg, is voor 91 procent van de familie Baert. Verhoeven:

“De aandeelhouders hebben niet alleen economische motieven. Zij vinden ook dat de kranten een maatschappelijke taak hebben. Dat zit diep in de genen van dit huis.”

Pol Deltour van de Vlaamse Vereniging van Journalisten beaamt dat. “Het perspectief is heel anders dan van een financieringsgenootschap.”

Op 25 oktober 2013 kregen Corelio en Concentra goedkeuring van de mededingingsautoriteit voor de oprichting van Mediahuis. “In een jaar is al een hoop veranderd. Op alle vlakken wordt synergie gezocht”, zegt Het Belang van Limburg-hoofdredacteur Vandekerckhove. Dat geldt onder meer voor de ontwikkeling van digitale activiteiten en op de redacties.

Eén artikel in vier kranten

Anders dan in Nederland is in België redactionele samenwerking tussen kranten in een groep geen taboe. De Standaard en Het Nieuwsblad werken al decennia samen. “We waren heel nauw verweven”, zegt Verhoeven. Zijn krant neemt onder meer al het sportnieuws en regionaal nieuws over van Het Nieuwsblad. De populaire titel, het AD van Vlaanderen, moest ook voor de andere Mediahuis-titels de meeste niet-regionale kopij leveren. Maar die samenwerking is deels teruggedraaid, vertelt Verhoeven. “Het is niet goed als één stuk in dezelfde vorm in vier kranten verschijnt.” Vandekerckhove:

“Die eigenheid hebben wij zelf in handen. Waar we voor moeten oppassen is dat we ons niet in te grote mate laten verleiden door het mooie dagelijkse aanbod van de collega’s waardoor eigen initiatieven of regionaal geïnspireerde artikels, die we voorheen wel zouden maken, in het gedrag kunnen komen.”

Na de fusie heeft Mediahuis met name de kwakkelende Gazet van Antwerpen aangepakt. Net als Het Parool in Amsterdam heeft die krant lang getwijfeld wat het wil zijn: een nationale of een regionale, grootstedelijke krant? Inmiddels is de dalende oplage van de Gazet tot staan gebracht.

Twitter avatar gertysebaert Gert Ysebaert Aan de mooiste krant van Nederland. Welkom bij Mediahuis. #nrc

En nu zet Mediahuis de stap naar Nederland. Schaalvergroting is vooral het argument. “De overname van een sterke Nederlandse titel als NRC stelt Mediahuis in staat te groeien, actief te worden op een nieuwe geografische markt, en digitale kennis te delen en verder te ontwikkelen”, zei Mediahuis-topman Gert Ysebaert in september.

Het valt op, zegt Ivo Vandekerckhove, dat Vlaamse mediabedrijven sterk geloven in de toekomst van kranten – papier en digitaal – en dat dit geloof in Nederland veel minder aanwezig is. Belgische uitgevers hebben harder leren vechten, wordt wel gezegd. De weelde die de kranten in Nederland tot een jaar of vijftien geleden kenden, was minder in België. Daar moesten de uitgevers noodgedwongen spaarzaam zijn. België is een kleinere markt dan Nederland, met heel veel concurrentie. En nu profiteren Vlaamse media ook van de relatieve rust in familiebedrijven.

Financiële armslag

Het is nog onbekend hoe Mediahuis de koop van NRC Media financiert. De financiële armslag van de groep lijkt beperkt. Concentra had voor de overname in Limburg hulp nodig van de provincie. En bij NRC doet Mediahuis een beroep op Stichting Democratie en Media en Veronica. Financiële resultaten van Mediahuis zijn nog niet bekend. Topman Ysebaert zegt dat hij in 2014 een omzet van 280 miljoen euro verwacht. Het nettoresultaat wordt sterk beïnvloed door de reorganisatie dit jaar.

Voor beide moederbedrijven was 2013 een lastig jaar, onder meer door de krimpende advertentiemarkt. Concentra boekte een lichte winst, Corelio leed verlies door afschrijvingen op zijn belangen in commerciële tv (De Vijver Media, Woestijnvis). Volgens de Vlaamse zakenkrant De Tijd waren de bankschulden van Concentra eind vorig jaar 20 miljoen euro, die van Corelio zo’n 70 miljoen euro.

Verhoeven (De Standaard):

“Er is bezorgdheid dat in tijden van slechte krantenconjunctuur de marge erg onder druk komt, omdat het bedrijf alleen maar kranten heeft. We hebben de advertentiemarkt niet in de hand. Onze oplage staat niet onder druk, maar die van NRC Handelsblad en nrc.next wel.”

Ysebaert zei gisteren in De Standaard dat “de druk op nrc.next” als eerste aandacht krijgt.

Twitter avatar dskarel Karel Verhoeven Mediahuis neemt NRC over. Vanuit @destandaard heel blij met die compagnon de route. Toont ook succes aan van Vlaamse krantenmakers

Verhoeven verheugt zich desalniettemin op de twee kwaliteitskranten binnen de groep. Tot nu toe was De Standaard de enige. Hij noemt NRC een compagnon de route.

“Ik hoop vooral dat wij samen het journalistieke debat kunnen voeren: welke verhalen moeten echt verteld worden? En: hoe bereiken wij lezers die vooral online en mobiel zijn? Samen hebben wij genoeg power om een antwoord te vinden op de allerbelangrijkste vraag: welk nieuws is voor mensen zoveel waard dat ze er voor willen betalen?”