Schiffmacher is geen schreeuwlelijk maar een legende

Elke carrière kent wel een leermeester. Voor tatoeage-expert Annemarie Beers (46) is dat tatoeëerder Henk Schiffmacher (62).

foto dijkstra

„Als student Japans aan de universiteit van Leiden wilde ik me verdiepen in de Japanse tatoeage. De meeste hoogleraren keken neer op dat onderwerp, maar er was er één die me aanraadde om eens langs de studio van Henk Schiffmacher te gaan in Amsterdam. Tegenwoordig is een tattooshop vergelijkbaar met een kapsalon, maar begin jaren 90 was het nog iets heel spannends. Zenuwachtig kwam ik aan in de studio. Boven zaten Hells Angels en in de kelder werkte Henk Schiffmacher, de man die artiesten als Kurt Cobain en de Red Hot Chili Peppers tatoeëerde.

„Eenmaal binnen bleek hij een ontzettend aardige man, met wie ik het meteen goed kon vinden. Sinds die dag heeft hij mijn leven enorm beïnvloed. Hij bracht me in contact met de Japanse tattookunstenaar Horiyoshi die mij antwoord gaf op vragen over mijn scriptie én mijn eerste tattoo zette: een kleine koikarper op mijn linkerschouder.

„Toen ik Henk later toevallig tegenkwam in een museum in New York vroeg hij me of ik directrice wilde worden van zijn tattoomuseum. Ik was nog niet eens afgestudeerd! Mijn moeder vond het leuk, mijn vader wat minder: die hoopte op een carrière voor mij bij Sony. Natuurlijk zei ik ja, ik vond het reuze interessant.

„Hoewel ik zelf niet tatoeëer omdat ik niet kan tekenen, is Henk echt mijn grote leermeester. Hij nam me mee naar tatoeageconventies en leerde me de historie van de tatoeage kennen. Mensen denken al gauw dat een tattoo gewoon een leuke illustratie op de huid is, maar in werkelijkheid is het veel minder oppervlakkig. „In Japan is de tatoeage van oorsprong bijvoorbeeld een motief om je te vergezellen op je laatste reis, maar ook een middel om te straffen of te beschermen tegen het kwaad. Bij de Maori in Nieuw Zeeland kun je afkomst en oorlogsprestaties aflezen uit hun tatoeages. En in Mexico dienden tatoeages als godenverering en statussymbool.

„Een schreeuwlelijk, zo wordt Henk vaak gezien. Maar in onze wereld is hij een legende en buitenlandse musea zijn erg geïnteresseerd in zijn collectie. Hij heeft veel machines die vroeger tijdens het tatoeëren werden gebruikt, maar ook een gemummificeerd en getatoeëerd Inka-armpje.”