De jihad is niet sexy

Jonge vrouwen zijn ontvankelijk voor mannen die ergens voor strijden. Ook de jihadstrijders hebben hun aantrekkingskracht, schrijft Hennie Harinck. We moeten dit fenomeen bestrijden met klare taal.

Foto AFP

Ik heb wat met knappe baardmannen à la Che Guevara en Jezus Christus. Dat ik op charismatische leiders met een ideologisch dan wel spiritueel aura val, merkte ik voor het eerst toen ik als zestienjarige een yogacursus volgde. Mijn leraar was een zwijgende Zeeuw die op de Jezus van de bidprentjes leek, inclusief baard. Ik raakte in de ban van hem. Hij bezat kennis die ik ontbeerde. Hij wist iets van de wereld wat ik nog moest ontdekken. Als hij me had gevraagd een dag lang op mijn kop te gaan staan – ik had het gedaan.

Nu, veertig jaar later, begin ik iets meer van het raadsel van die aantrekkingskracht te begrijpen. Het heeft te maken met een verlangen naar een oertoestand. Niet dat ik terugwil naar de grot, gekleed in berenvellen. Nee, dat soort ‘oer’ bedoel ik niet. Het is eerder het overweldigende gevoel dat je als tiener overvalt als je voor het eerst de arena van het hormonale strijdgewoel betreedt.

Dat er in dat wankele tijdsgewricht van de puberteit iets aan de hand is dat van alle tijden is, zie ik weerspiegeld in de jonge moslima’s van nu die als een blok vallen voor een internetjihadist die hen tijdens de huwelijksinzegening via Skype laat dromen over de ideale wereld. Een wereld waarin je als vrouw weet wat je van een man mag verwachten. In dat gedroomde land zal hij je subiet bevruchten en na gedane arbeid het veld en de bergen intrekken om de vijand uit te schakelen, de vijand die je nog niet echt kende maar je wilt maar al te graag geloven dat de ongelovigen en de afvalligen het stichten van een rechtvaardig kalifaat in de weg zitten en derhalve ter plekke moeten worden uitgeschakeld.

Wat gaat er om in het brein onder de niqaab van onze moslimzusters?

Ik probeer te begrijpen wat er zich zoal in het brein onder de niqaab van onze Nederlandse moslimzusters afspeelt. Als ik me al in een hedendaags meisje kan verplaatsen dan is het omdat ik nog zo’n sterk beeld kan oproepen van mijn yogaleraar. Zo’n man die in yoga is, of in de Heer, Allah of een of andere buitenissige heilsleer, is voor een vrouw in principe onbereikbaar. Het is nu eenmaal een soort geleerde met een missie, adepten die van hogerhand bestemd zijn tot grote daden, mannen bij wie het werk steevast voor het meisje komt. Zo’n charismatisch type heb je uiteraard nooit voor je alleen. Dat was ook het geval met de Cubaanse revolutionair Che Guevara. De communistische leer, dat heilige geloof in een rechtvaardiger wereld waarvoor je alleen maar het persoonlijke bezit hoefde af te schaffen en de kapitalisten te verjagen, gevangen te nemen of te doden, dicteerde hem de revolutie te prediken in Bolivia. De alom geliefde Che verliet zijn gezin om de Boliviaanse boeren te gaan bevrijden. Wat voor de boeren overigens nogal als een verrassing kwam, omdat ze zelf niet helemaal doorhadden dat ze überhaupt bevrijd moesten worden.

Snakken naar vereniging met Jezus de Gezalfde kent ook al een paar sta-in-de-wegs. Ten eerste: Jezus leeft niet meer als fysiek mens. En ten tweede: hij was naar we aannemen seksloos. Nee. Dan vrouwenliefhebber Allah en zijn aanhangers, de jihadisten! Dát zijn pas kerels. In deze onzekere tijden zal een ontheemde moslima zich aangetrokken voelen tot krachtdadig optreden van stoere volgelingen van Allah, vermoed ik zo. Mannen met een missie zijn zelfverzekerd en aantrekkelijk. Zij zijn nu eenmaal rotsen in de woelige branding van alledag. Zo zit het ook met de eenentwintigste-eeuwse, religieuze versie van de revolutionair uit mijn jeugd, de jihadist. Hij heeft in de fundamentele leer een doel in zijn leven gevonden waar hij zich met huid en haar aan kan overleveren. Niet meer dat gesappel met een uitkering en solliciteren tegen beter weten in, maar een klinkklaar antwoord op al zijn levensvragen. En laten we eerlijk zijn: ook de gewelddadige dood die nooit ver weg is in het leven van een IS-aanhanger, zou je sexy kunnen noemen. Met het zwaard in de hand balanceren op het randje van de martelaarsdood is nu eenmaal sexy met de gedachte aan de beloofde 72 maagden in het achterhoofd.

Jihadisten zijn jongens die zich niet thuis voelen in Nederland. Daar kun je kort of lang over discussiëren, feit is dat moslims niet vanzelfsprekend deel uitmaken van onze samenleving. Als er al een tweedeling bestaat, dan is die tussen autochtone christenen en allochtone moslims een voor de hand liggende. Het brein van de puberende moslim en moslima in een wankele wereld is ontvankelijk voor radicale standpunten en handelingen. Ik vermoed dat tegenover de hersenspoelingen van IS klare taal nodig is. Ook wij, niet-radicale Nederlanders, zullen onze ideeën over een betere wereld met videoboodschappen en infiltratie van de sociale media moeten uitdragen. Dat mogen we niet overlaten aan charismatische baardmannen.