Belastingontwijking? Nederland speurt mee

Wiebes staakt verzet tegen Europese anti-misbruikmaatregel.

Nederland staakt het verzet tegen een maatregel die misbruik moet voorkomen van de zogeheten Europese moeder/dochterrichtlijn, bedoeld om belastingontwijking door bedrijven te voorkomen. Dat blijkt uit een brief die staatssecretaris Eric Wiebes (Financiën) naar de Tweede Kamer heeft gestuurd.

Europese ministers van Financiën wilden vorige maand al een besluit nemen over de antimisbruikmaatregel, maar op verzoek van enkele landen werd dit uitgesteld. Nederland vond de maatregel te ruim geformuleerd en vreesde dat zij ook bonafide bedrijven zou raken. Het eiste „meer uitleg en juridische zekerheid”.

Maar andere lidstaten van de Europese Unie willen na Lux-Leaks, de recente onthulling over belastingontwijking door multinationals in Luxemburg, niet langer wachten. Volgende week dinsdag wordt de maatregel in Brussel besproken.

Gisteren werd bekend dat de Duitse, Franse en Italiaanse ministers van Financiën de Europese Commissie in een brief oproepen tot een Europa-wijde aanpak van belastingontwijking. Eind 2015 zou hiertoe een nieuwe, bredere richtlijn klaar moeten liggen. De strijd tegen fiscale trucs heeft volgens de ministers „een keerpunt” bereikt en is „onomkeerbaar”. „De diagnose is gemaakt en de oplossingen zijn bekend, dus we moeten zonder verdere vertraging handelen.”

De moeder/dochterrichtlijn moest oorspronkelijk voorkomen dat bedrijven dubbel belasting betalen, maar bleek vatbaar voor misbruik, doordat dividenden en winsten niet in elk EU-land op dezelfde wijze worden belast. De antimisbruikbepaling geeft lidstaten meer ruimte om in te grijpen in zulke situaties.

In zijn brief schrijft Wiebes dat het kabinet „akkoord kan gaan” met de maatregel, maar dat hij het EU-voorzitterschap van Nederland, in de eerste helft 2016, wil aangrijpen om te bezien of aanpassing van de richtlijn ook echt nodig is. Hij benadrukt dat Nederland de voorkeur blijft geven aan internationale oplossingen tegen belastingontwijking, dus niet uitsluitend in EU-verband. Ook zal Nederland „in de gaten houden” hoe secuur de richtlijn door andere EU-landen wordt ingevoerd.

Volgende week staat ook de ‘patentbox’ op de agenda, een belastingvoordeel voor innovatieve bedrijven dat ook omstreden is, omdat de criteria hiervoor soms vaag zijn. Nederland wil die regeling – volgens Wiebes een „legitiem instrument om onderzoek en ontwikkeling in Europa te stimuleren” – zoveel mogelijk behouden.