Opsplitsing Eon zet Berlijn voor het blok

Energieconcerns willen met Duitse regering nieuwe afspraken maken over de elektriciteitsvoorziening.

Het besluit van Eon, de grootste energieverzorger van Duitsland, om zich op te splitsen in een toekomstgerichte ‘groene’ tak en een tak waarin de traditionele vormen van energieopwekking zijn ondergebracht, is gisteren in Duitsland met ontsteltenis ontvangen. Weinigen beschouwen de stap van het concern als een revolutie binnen de Duitse Energiewende.

Zakenkrant Handelsblatt oordeelt dat Eon-topman Johannes Teyssen eerder wat radicaler is dan de concurrenten van Vattenvall en EnBw. Het Zweedse staatsbedrijf heeft eerder al aangekondigd af te willen van de kwakkelende bruinkoolwinning in Duitsland, en EnBw-chef Frank Mastiaux had ook al gezegd dat de oude vormen van energieopwekking tot 2020 nog maar een marginaal aandeel in het bedrijfsresultaat zullen hebben.

De onrust die het besluit van Eon veroorzaakt, volgens Handelsblatt „de laatste zet voor schaakmat”, ligt in de verwachting dat het concern op deze manier eenvoudig af wil van de grote kwetsbaarheid die kleeft aan de conventionele energieopwekking.

Vermoed wordt dat Eon een soort ‘bad bank’ voor onrendabele bedrijfsonderdelen wil creëren. Zo ontstaat er naast Eon nu ook ‘Eoff’, schrijft de Süddeutsche Zeitung vanochtend. Dat wil zeggen: een bedrijf waarvan vermoed wordt dat het naar de beurs gebracht zal worden, waarna het failliet zal gaan. Immers kernenergie heeft in het kader van de Energiewende geen toekomst en de fossiele vormen van energieopwekking leggen het af tegen wind- en zonenergie.

Gevreesd wordt dat de miljarden die nodig zijn voor de sluiting van de zeven kerncentrales van Eon moeten worden opgebracht door de belastingbetaler. En de verwachting is ook dat dit model dan zal worden nagevolgd door de andere grote elektriciteitsproducenten. Deze hebben er eerder al bij minister Sigmar Gabriel (Economische Zaken en Energie, SPD) tevergeefs op aangedrongen de afbouw van kernenergie over te nemen door het creëren van een nationaal fonds.

RWE-topman Peter Terium, van het op een na grootste energieconcern van Duitsland, redeneerde dat de politiek de grote energiebedrijven eerder heeft gestimuleerd om kerncentrales te bouwen en daarom nu ook medeverantwoordelijkheid moet dragen bij de kostbare afbouw van de opwekking van kernenergie.

Overigens was Gabriel gisteren uitermate kort van stof toen hem werd gevraagd of de staat in geval van nood breid is de kern- en kolencentrales van Eon over te nemen: „Neen!” En datzelfde antwoord gaf hij op de vraag of hij de indruk had dat Eon hem met het besluit onder druk wilde zetten om een betere marktpositie te verkrijgen.

Voor Gabriel is de opsplitsing geen verrassing. Hij was hierover afgelopen weekeinde geïnformeerd, meldt de nieuwssite van van tv-zender ZDF.

De grote energiemaatschappijen en de Duitse regering werken de afgelopen maanden nauw samen. De bedoeling is voor de komende zomer te komen met een allesomvattende deal. Daarbij moet de elektriciteitsmarkt opnieuw worden ingericht. En ook moet de schadeclaim van de energiebedrijven van meer dan tien miljard euro in samenhang met het stoppen met kernenergie worden geschikt.