Column

Moet Rijkswaterstaat straks Ballast redden?

Alleen in een faillissement gaan bezittingen sneller van de hand dan bouwbedrijf Ballast Nedam heeft gedaan met zijn offshoredivisie. Ballast Nedam (1,3 miljard euro omzet in 2013 en 3.000 werknemers) lijdt dit jaar zeker 35 miljoen euro operationeel verlies. Eerder dit jaar gaven beleggers een kapitaalinjectie, maar de pijn van mislukte projecten blijft bijten. Op 28 oktober kondigde Ballast Nedam onverwacht aan, dat zijn offshoredivisie in de verkoop ging en afgelopen vrijdag kondigde familiebedrijf Van Oord (baggerwerk, offshore) de overname aan.

De haast verraadt ontreddering.

Wie een complete divisie wil verkopen moet betrouwbare financiële informatie verzamelen, een verkoopdocument maken, gegadigden (laten) polsen, biedingen beoordelen, de hoofdprijs bedingen en een akkoord sluiten. Daarna komen die 99 resterende ‘details’ wel. En dat in vier weken... dan moet je geldtekort wel heel acuut zijn.

Maar het zou zomaar kunnen dat Van Oord zelf Ballast Nedam al had benaderd. En dat dit initiatief tot de aankondiging in oktober leidde. Het is geen geheim dat Ballast zonder maatregelen langzaam in de zomp dreigt te zakken. En het ligt voor de hand dat de banken die Ballast Nedam geld hebben geleend graag krediet geven aan Van Oord om de offshoredivisie te kopen, waarna Ballast Nedam de opbrengst gebruikt om zijn bankschulden te verlagen. Een kroonjuweel van de divisie is het drijvende kraan Svanen. Dit schip was onderpand voor de banken dat Ballast Nedam zijn bankleningen zou terugbetalen. De banken moesten met verkoop instemmen.

De verkoop van de offshoredivisie verzekert voor nu de continuïteit van Ballast Nedam.

Twee beren staan op de weg. De eerste is de markt. Een afbraakmarkt. Het CBS publiceerde vorige week cijfers waaruit blijkt dat het herstel op de bouwmarkt in het eerste kwartaal is omgeslagen in achteruitgang in het tweede én derde kwartaal. Toch zijn de bouwers volgens het CBS optimistisch. Wie denkt dat het diepste punt is bereikt, moet net als Van Oord nu toeslaan. Zo goedkoop wordt het dan niet meer. De beurswaarde van Ballast Nedam is 60 miljoen euro.

De tweede beer is het oplopende verlies op project MaVa. Dat is de aanleg van 37 kilomer snelweg van de Maasvlakte naar het Vaanplein, dwars door de industriegebieden Europoort en Botlek, inclusief viaducten, tunnels en bruggen plus projectfinanciering én het onderhoud tot 2035. MaVa wordt in opdracht van Rijkswaterstaat uitgevoerd door een consortium van Strukton, Strabag en Ballast Nedam, dat een aandeel heeft van 40 procent. Totale waarde van het contract: 1.496 miljoen euro.

De verliezen hierop zijn astronomisch. Ballast Nedam moet dat geld voorschieten en zelf lenen van de banken. Het MaVa-consortium wil in een arbitragezaak de verliezen op Rijkswaterstaat verhalen. Dit geschil zit in een patstelling.

Wie knippert straks als eerste met zijn ogen als de accountant van Ballast Nedam de jaarrekening niet fiatteert? Dan is de ontreddering compleet en blijft het Mava-project in de lucht hangen. Wie trekt dan de portemonnee. Banken? Beleggers? Of leest u de krantenkop: ‘Rijk redt Ballast’ ?

Zulke dingen gebeuren. De Nederlandsche Bank kocht in 1978 Papierfabrieken Van Houtum & Palm om de productie van bankbiljetten zeker te stellen.

Banken herbergen soms zo veel vitale infrastructuur, dat de overheid hen wel móet redden. Dat een bouwer letterlijk ook in die positie verkeert, zou een unicum zijn. Maar niet ondenkbaar.