Een wereld vol overvloed

Eindelijk, een moment van bezinning. Het was al een tijdje geleden dat ik een kerk bezocht, maar vorige week belandde ik op een congres van de Singularity University in Amsterdam. Singularity Summit is het reizend circus van de onderwijsinstelling en denktank uit Silicon Valley die baanbrekende technologie voor ruimtevaart en geneeskunde promoot. Ik kwam binnen tijdens het hoogtepunt: de toespraak van Peter Diamandis, medeoprichter van Singularity. Een volle zaal hing aan zijn lippen. En terecht.

Diamandis was hier vaker op bezoek. Natuurrampen, burgeroorlogen en afluisterschandalen ten spijt heeft zijn hyperoptimistische boodschap geen kras opgelopen. „Dat is turbulentie op weg naar een wereld vol overvloed.”

In een notendop: dankzij de exponentiële toename van computerkracht worden onze Grote Problemen opgelost. In het beloofde land zijn alle aardbewoners voorzien van primaire levensbehoeften. Eten, drinken, gezondheid, energie, onderwijs, een dak boven je hoofd… straks zullen ook ontwikkelingslanden aan de lopende band Einsteins en Mozarts leveren omdat ze geen tijd meer kwijt zijn aan zoeken naar schoon drinkwater. Er zijn geen haves en have nots meer, alleen maar haves en super haves.

Overbevolking is geen probleem. Profetische uitspraak: „De bevolkingsgroei stopt vanzelf bij 9,5 of 10 miljard mensen.” Een verklaring blijft achterwege. Tekort aan energie? Kometen om ons heen puilen uit van de grondstoffen. Nu nog een manier verzinnen om ze te ontginnen.

N iet voor niets wordt Singularity vaak verward met Scientology. Het is de religie van de nerds, met als motto dematerialize, demonetize en democratize. Oftewel: maak producten digitaal, verlaag de prijzen en maak ze beschikbaar voor iedereen. Boeken, foto’s, films, muziek, kranten, kennis, taxi’s, artsen, genen en relaties: alles in bits en bytes. Overheden die de boel proberen te reguleren lopen achter de feiten aan. Dit sluit naadloos aan op het sentiment in Silicon Valley waar bedrijven van onder hun techneutenstolp zo snel mogelijk willen globaliseren; waarde creëren, cashen en opnieuw beginnen.

De datamaatschappij stuwt ons tot grote hoogte. Neem de schaalverkleining in chips –over tien jaar zijn camera’s zo klein als moleculen en filmen we alles. Privacy verdwijnt, is allang verdwenen. Alweer: geen probleem. Want in een wereld van perfecte kennis past ons morele kompas zich aan omdat je weet dat je gedrag onuitwisbaar is.

Jaarlijks steunt Singularity tachtig studenten – „nieuwe leiders van de wereld” – en regelt fondsen voor onderzoek. Ze sleutelen aan ruimtevaartuigen en verjonging van het menselijk lichaam. Een triljardenmarkt, want 100 is het nieuwe 60 en wie de 120 jaar niet haalt, laat zich invriezen.

Singularity bood een interview aan met Diamandis maar het is lastig vragen stellen aan een man die voor alle antwoorden naar een glorieuze toekomst verwijst. Bovendien heeft Diamandis een hekel aan De Media. „Al die negativiteit… ik wil media niet het voorrecht geven om me voor te schrijven wat ik zie. Ik volg alleen Google News en nieuws uit mijn sociale netwerk.”

Daar zit je dan, met je beroepsmatige scepsis en Nederlandse nuchterheid kleinzerig te wezen, terwijl elders in de zaal groot gedacht en gedroomd wordt. Waarom heb ìk nog geen elektrische luchtfiets of raket gebouwd, donorhaar gekweekt uit stamcellen of de Afghaanse bevolking van gratis internet voorzien? Waarom heb ik mezelf nog niet gedisrupt, zoals Diamandis voorschrijft, en streef ik naar tien procent verbetering in plaats van tien keer verbetering?

Eerste prestatie: deze column was in een uurtje getikt. Dat is toch drie keer zo snel als normaal.