Fotobom of toch stemfie, wat wordt het ‘Woord van het jaar’?

De tien genomineerde woorden voor de titel ‘Woord van het jaar’ van 2014 zijn bekend. Wordt het stemfie, fotobom of toch moestuinsocialisme? We zetten nog even op een rij waar we al die woorden ook alweer van kennen.

Het woord 'bolleboos' werd dit jaar verkozen tot het mooiste woord van de afgelopen anderhalve eeuw. Foto ANP/Lex van Lieshout

Swaffelen, selfie, plofkip, gedoogkabinet en project X-feest. Allemaal woorden die zijn uitgeroepen tot “Woord van het jaar” bij de jaarlijkse verkiezing die wordt georganiseerd door woordenboekenuitgever Van Dale. Ook dit jaar mag er weer gestemd worden, en dit zijn de tien genomineerden van 2014.

Clownspiet

Een Zwarte Piet geschminkt als een clown. De clownspieten werden deze maand geïntroduceerd in het Sinterklaasjournaal, naar aanleiding van de discussie over het uiterlijk van Zwarte Piet. Andere pieten zijn de witte piet, roetvegenpiet, stroopwafelpiet, kaaspiet en donkerbruine piet.

Twitter avatar Clownspiet Clownspiet Hoi allemaal! Hebben jullie het Sinterklaasjournaal gezien?

Fotobom

Een foto die verpest is door een ander omdat diegene bewust of onbewust op de voor- of achtergrond in beeld te zien is, vaak in een rare pose. Daardoor zijn deze foto’s, die vaak een portret hadden moeten zijn van één of meerdere mensen, bijzonder grappig om te zien. En niet alleen mensen lopen in de weg, ook dieren kunnen er wat van.

Stemfie

Een selfie gemaakt in een stemhokje en vervolgens te zien via sociale media zoals Twitter en Facebook. De stemfie werd populair tijdens de gemeenteraadsverkiezingen in maart van dit jaar. Daarop vroeg de Kiesraad om een verbod bij minister Plasterk van Binnenlandse Zaken en Koninkrijkrelaties (PvdA), omdat het stemfraude in de hand zou werken. Maar Plasterk, en ook de rechter, hebben inmiddels aangegeven dat een stemfie nog steeds is toegestaan.

Straatintimidatie

Intimiderend gedrag in de openbare ruimte, met name seksuele intimidatie van vrouwen. Een filmpje over een meisje dat zichzelf filmt terwijl ze uren over straat loopt in New York en wordt aangesproken door mannen is al 37 miljoen keer bekeken op YouTube. In juli ging een Nederlandse website online tegen de intimidatie van vrouwen en meisjes op straat. Daar zou een kwart van de Nederlandse vrouwen tussen 25 en 70 jaar wel eens mee te maken hebben gehad.

Het initiatief werd daarna door diverse media opgepikt. Doel is om 40.000 handtekeningen te verzamelen zodat het onderwerp op de agenda van de Tweede Kamer komt. Vooralsnog staat de teller op ruim 15.000.

Wegkijkstaat

Een neoliberale staat die niet solidair is met burgers die door kansarmoede of tegenslag in benarde omstandigheden terechtkomen of in slechte omstandigheden moeten leven. Predikant Dick Couvée (€)probeerde in de zomer met dit woord de discussie aan te slingeren over het beleid van de overheid ten opzichte van de minderbedeelden in Nederland.

Kalifaatganger

Een moslim die naar het kalifaat verhuist, om daar te strijden voor de Islamitische Staat (IS). In juni veroverde de terreurorganisatie ISIS grote delen van Irak. Daarom riep de leiding van de beweging een kalifaat uit, en riep zij moslims op te vechten voor een eigen staat. Sindsdien trekt de oorlog in het land ook Nederlandse radicale moslims aan.

Jihadgezin

Een gezin waaruit een of meerdere leden zijn afgereisd naar het Midden-Oosten als jihadstrijder. Deze term werd vooral gebruikt in de verslaggeving rondom twee gezinnen naar Huizen die wilden afreizen naar Syrië om daar mee te doen aan de jihad. Daarop werden de zes kinderen van de vier ouders uit huis geplaatst en de ouders zelf vastgezet. Inmiddels zijn ze weer vrij, en zijn ook de kinderen weer thuis.

Crimiclown

Iemand die zich als een enge clown verkleedt om mensen te laten schrikken, aan te vallen of te beroven. Het was plots een rage in Frankrijk. Onschuldige passanten de stuipen op het lijf jagen met een grimmige outfit van een verlepte en gewapende clown. Maar de grap liep uit de hand: criminelen gebruikten de vermomming voor berovingen en echte agressie, en burgers begonnen zich tegen de clowns te wapenen.

https://www.youtube.com/watch?v=9l0T9Z_5Djw

Dagobertducktaks

Een speciale belasting die wordt geheven over het vermogen van superrijken. De term komt van vakbeweging FNV, die in oktober pleitte voor een belastingherziening om zo meer banen te creëren. Eigenlijk is het een ander woord voor miljonairstaks of superrijkentaks, termen die wel al eerder geïntroduceerd waren. Uiteraard verwijst het woord naar de oom van Donald Duck, die zo rijk is dat hij zwemt in het geld dat is opgeslagen in zijn pakhuis.

Moestuinsocialisme

Een spotnaam voor een vorm van socialisme die zelfredzaamheid propageert door minima en ouderen met AOW of een klein pensioen te stimuleren een moestuin te nemen. Het was een uitspraak van staatssecretaris Jetta Klijnsma van Sociale Zaken (PvdA) die aan de wieg van dit woord stond. Het kabinet wil de pensioenen versoberen en Klijnsma is daar het gezicht van. Toen haar door het Algemeen Dagblad werd gevraagd hoe mensen hun lagere pensioen kunnen gaan aanvullen antwoordde ze dat een moestuin een andere vorm van oudedagsvoorziening is. Dit tot grote onvrede van haar eigen partij en met spot van anderen tot gevolg.

Twitter avatar PieterOmtzigt Pieter Omtzigt Klijnsma publiceert dus geen pensioenplan (voor 1200 miljard vermogen), maar wel een moestuinplan. Beetje de weg kwijt.