Korte rok aan? Trek je kleren dan maar uit

Mag je vrouwen die sexy gekleed gaan álle kleren van het lijf rukken? In Kenia zijn de meningen verdeeld. Op straat lopen vrouwen het risico dat ze worden gedwongen zich uit te kleden.

Een Keniaanse demonstreert in Nairobi voor het recht zich te kleden zoals zij wil. Eerder werd een vrouw aangevallen omdat ze onbehoorlijk gekleed zou zijn. Foto AP

Het is nu een aantal keren gebeurd: jonge morele kruisvaarders die vrouwen in het openbaar de kleren van het lijf scheurden. Omdat ze in hun ogen onbehoorlijk gekleed waren. Hun acties hebben geleid tot felle discussies tussen voor- en tegenstanders in kranten en op televisie en in de sociale media. En tot demonstraties in de straten van de Keniaanse hoofdstad Nairobi.

„Trek haar kleren uit”, riep een opgewonden menigte van meer dan vijftig mannen vorige week toen ze een jonge vrouw in minirok omsingelden in de havenstad Mombasa. Ze rukten aan haar kleren en sloegen haar op de grond. Tot ze helemaal naakt was. Maar zelfs toen ze probeerde te vluchten, bleven ze haar koortsachtig betasten. In de verste verte was geen politieagent te bekennen en niemand nam het voor haar op. De aangevallen vrouw belandde in het ziekenhuis.

In Nairobi was net iets soortgelijks gebeurd. Een vrouw met haar rok boven de knie liep bij een busstation toen hysterische conducteurs en omstanders zich op haar wierpen. Om het vege lijf te redden trok ze haar ondergoed uit, wierp haar slipje in de menigte en rende weg. Een andere aangevallen vrouw werd in het ziekenhuis opgenomen maar vluchtte daaruit weg uit angst voor nieuwe aanvallen.

Vicepresident William Ruto heeft de incidenten veroordeeld. „Iedere vrouw heeft het recht zich te kleden zoals ze wenst”, zei hij.

#nudityisnotmychoice

Ook in de media ontspint zich een felle discussie. De krant de Daily Nation noemde de aanvallers primitief, barbaars en crimineel. „Het gaat om dementerende individuen die ieder excuus aangrijpen om hun gewelddadige seksuele fantasieën te bevredigen.” Maar op Twitter laten sympathisanten van zich horen onder #nudityisnotmychoice, nadat tegenstanders een actie waren begonnen onder #mydressmychoice.

Begin deze week trokken driehonderd vrouwen naar de plek in Nairobi waar conducteurs een vrouw publiekelijk ontkleedden. „Jullie mannen moeten worden gedisciplineerd. Wij rukken jullie toch ook niet de kleren van het lijf als jullie openlijk staan te pissen langs de kant van de weg”, riep een boze demonstrant.

Even dreigde er een confrontatie toen voorstanders van geforceerde striptease verschenen. „Toon de moed om je nu uit te kleden”, riepen ze naar de demonstrerende vrouwen. „We kunnen niet toestaan dat onze samenleving wordt vernietigd door jullie onbeschaamde kledij. We kleden jullie opnieuw uit als jullie op deze manier doorgaan.”

Show voor de echtgenoten

Kenia moderniseert snel maar de oude tradities zijn er niet minder sterk om gebleven. Een kwarteeuw geleden verbood een preutse president een tv-show uit de Verenigde Staten omdat daarin spaarzaam geklede dames dansten. Tegenwoordig loopt de presentator van het Keniaanse nieuwsjournaal met haar minirok regelmatig van links naar rechts door het beeld. Met de komst van buitenlandse stations kunnen Kenianen zich na middernacht vergapen aan schaars geklede danseressen met insinuerende seksuele bewegingen.

Voor vele Kenianen gaan al de culturele veranderingen te snel. „Dit is on-Afrikaans”, zeggen ze over de kleding van moderne vrouwen. „Laat ze de show reserveren voor hun echtgenoten”, zegt David Odhiambo, een inwoner van Nairobi. En Moses Khalivwa: „Een vrouw hoort haar lichaam niet publiekelijk te tonen. Als mijn oudste dochter half naakt de straat opgaat, moet ze dat zelf maar weten, wij ouderen raken de controle nu eenmaal kwijt over onze kinderen. Maar als mijn dochter thuiskomt, dient ze zich weer behoorlijk te kleden, uit respect voor ons ouderen.”

Het debat van voor- en tegenstanders lijkt nu bijna een ideologisch karakter aan te nemen: Afrikaanse versus decadente westerse tradities. Maar vermoedelijk gaat het om acties van verveelde werkeloze jongeren. Zij maken deel uit van miljoenen kansloze jongeren in Kenia die nergens aan de slag kunnen en smachtend uitkijken naar een verzetje om hun grijze bestaan op te fleuren.