FIFA-rapport gaat steeds meer open

Na Garcia en Eckert van de ethische commissie zal het rapport door een derde functionaris worden beoordeeld.

Jérôme Valcke, secretaris-generaal van de FIFA, twitterde gisteren foto’s van zijn bezoek aan Sotsji waar het Olympisch Stadion langzaam omgetoverd wordt tot WK-waardig voetbalstadion. De Zuid-Russische badplaats, bekend van de Olympische Winterspelen afgelopen februari, is speelstad bij het WK in 2018 in Rusland en de bijbehorende Confederations Cup in 2017. Daar hoort een inspectie bij. Valcke heeft nu „vijf van de elf speelsteden bezocht”, twitterde hij. „Belangrijk om alles persoonlijk te zien.”

Business as usual dus, zoals de FIFA al had aangekondigd nadat de wereldvoetbalbond zichzelf, Rusland en Qatar vorige week donderdag vrijsprak van (ernstige) wanpraktijken bij de toewijzing van twee WK’s. „De FIFA kijkt uit naar de voorzetting van de voorbereidingen voor Rusland 2018 en Qatar 2022”, las de begeleidende verklaring.

Miljarden zijn reeds uitgegeven in Rusland (schatting totale kosten 30 miljard euro) en Qatar (ruim 150 miljard euro), en met die enorme investeringen is het niet moeilijk voor te stellen hoe graag betrokken partijen de wordingsgeschiedenis van deze twee WK’s willen vergeven en vergeten.

Maar zo ver is het nog niet. In Zürich ontmoetten Hans-Joachim Eckert en Michael Garcia, de twee meest prominente leden van FIFA’s ethische commissie, elkaar gistermiddag op het hoofdkantoor van de wereldvoetbalbond. Eckert is de Duitse rechter die op basis van het onderzoek van Garcia vorige week een samenvatting van 42 pagina’s publiceerde waaruit bleek dat geconstateerde onregelmatigheden rond de toewijzing van de WK’s de integriteit rond het bidproces „al met al niet compromitteren”. Garcia is de Amerikaanse (voormalig) officier van justitie die vorige week donderdag Eckerts samenvatting na publicatie „foutief en incompleet” noemde.

Na hun gesprek volgde een verklaring. Garcia en Eckert zijn overeengekomen om het volledige rapport (420 pagina’s) te delen met de voorzitter van FIFA’s financiële toetsingscommissie, de Zwitser Domenico Scala. Hij kan dan bepalen welke delen van het rapport – dat volgens de statuten van de FIFA geheim moet blijven – gedeeld mogen worden met het 24-koppige uitvoerend comité van de wereldvoetbalbond, het dagelijks bestuur.

Cirkel breidt zich uit

Hiermee breidt de cirkel van mensen die het rapport mogen lezen zich langzaam uit. Deze week heeft de FIFA het rapport van Garcia al overgedragen aan het Zwitserse openbaar ministerie, omdat rond de toewijzing van de WK’s in december 2010 sprake kan zijn geweest van „onwettig handelen in relatie tot Zwitserland”. Over de status van het beroep van Garcia bij de beroepscommissie van de FIFA, met als doel zijn rapport in zijn geheel of geredigeerd gepubliceerd te krijgen, is geen mededeling gedaan. Uit niets blijkt dat hij dat heeft ingetrokken.

Ondertussen is er kritiek op Eckerts handelen. Op zijn blog op de site van de Australische zender SBS analyseerde sportcommentator Les Murray haarfijn de vreemde omissies in Eckerts samenvatting. Murray ontleent zijn gezag in deze kwestie vooral aan zijn status als voormalig lid van FIFA’s ethische commissie. Hij kwam gisteren met de onthulling dat hij drie jaar geleden bij de ethische commissie melding had gemaakt van een lid van FIFA’s uitvoerend comité dat aan medewerkers van het Australische bid (kandidaat voor het WK van 2022) „hard cash” had gevraagd in ruil voor zijn stem tijdens de toewijzing van het WK. Murray had daar niets over teruggelezen in Eckerts tekst.

Een grote tekortkoming in Eckerts samenvatting is dat juist aan de corruptie binnen het uitvoerend comité, meermaals aangetoond door onder meer de Engelse krant The Sunday Times, amper aandacht wordt geschonken. Van het uitvoerende comité dat in december 2010 Rusland en Qatar verkoos tot organisatoren van de komende twee WK’s zijn elf leden vertrokken om diverse redenen, veelal in de sfeer van corruptie. Slechts vijf van hen zijn bereid gevonden te praten met Garcia.

Ook is de conclusie van Eckert dat de Qatarees Mohamed Bin Hammam niets met het bid ‘Qatar 2022’ te maken had volgens Murray ongeloofwaardig. Het uitdelen van steekpenningen door de inmiddels voor het leven geschorste oud-vicevoorzitter van de FIFA zou volgens Eckert beperkt zijn gebleven tot het winnen van stemmen om bij de verkiezing in 2011 Sepp Blatter te verslaan bij de verkiezing tot voorzitter. Dit terwijl aanwijzingen van het tegendeel overweldigend zijn. Sterker nog: nergens, in de miljoenen uitgelekte e-mails waarover The Sunday Times zegt te beschikken, blijkt dat Bin Hammam steekpenningen betaalde om verkozen te worden tot president: hij deed het allemaal voor het WK in Qatar. Hij was „de meest agressieve lobbyist”, aldus Murray.