Vogelgriep zaait paniek onder pluimveeboeren

Miljoen kuikens, vandaag uit ei, worden mogelijk afgemaakt.

Na een uitbraak van vogelgriep in Utrecht groeien de zorgen in Europa over verspreiding van het virus. Gisteren werd bekend dat op een pluimveebedrijf in het Utrechtse Hekendorp een zeer besmettelijke vorm van vogelgriep is uitgebroken. Het gaat om de H5N8-variant, die volgens het milieu-instituut RIVM hooguit bij direct en intensief contact met besmet pluimvee op mensen kan overslaan. Twee weken geleden werd op een kalkoenboerderij in Noord-Duitsland al vogelgriep geconstateerd. Ook is de griep op een eendenboerderij in het Engelse Yorkshire vastgesteld. Het was vanmorgen nog niet duidelijk of het in Engeland om dezelfde variant gaat als in Nederland en Duitsland.

Alle 150.000 legkippen van het besmette bedrijf in de gemeente Oudewater worden geruimd. Staatssecretaris Sharon Dijksma (Landbouw, PvdA) heeft een tijdelijke transportstop aangekondigd voor bedrijven met pluimvee. Er geldt een vervoersverbod voor de dieren, eieren en mest. Daarnaast is een ophok- en afschermplicht ingesteld en een jachtverbod op alle dieren. De maatregelen gelden voor 72 uur, maar dat kan de staatssecretaris verlengen. Voor bedrijven in een straal van tien kilometer duurt het verbod dertig dagen.

Het RIVM spreekt over een „ernstige vorm” van vogelgriep die voor kippen dodelijk is. De kans op besmetting van mensen is „buitengewoon gering”. Toen de H5N8-variant in Zuid-Korea en Duitsland heerste, zijn geen mensen ziek geworden. In China was dat wel het geval, maar pas nadat mensen direct en intensief contact met zieke dieren hadden. „Op basis van die ervaring schatten we dat het risico gering is, maar we nemen wel voorzorgsmaatregelen”, zegt RIVM-directeur Jaap van Dissel. Mochten mensen besmet raken, dan blijft het waarschijnlijk bij een „mild griepje”. Voor zover bekend is het virus niet overdraagbaar van mens op mens.

De pluimveehouderijsector is sterk afhankelijk van de export van eieren en vleeskuikens. De Nederlandse Vakbond van Pluimveehouders zegt dat de economische schade voor de sector kan oplopen tot tientallen miljoenen per dag als het vervoersverbod langer gaat duren dan drie dagen. Volgens voorzitter Gert Jan Oplaat heerst er paniek onder pluimveeboeren. „Ze houden hun hart vast voor een herhaling van de vogelgriep in 2003, toen een derde van alle bedrijven is geruimd.” Oplaat wijst erop dat er vandaag een miljoen kuikens worden geboren die mogelijk moeten worden afgemaakt als het ministerie de maatregelen niet kan opheffen.

Zestien andere pluimveebedrijven in een straal van tien kilometer worden nu onderzocht. Het vogelgriepvirus wordt verspreid door zieke dieren en via de lucht, maar ook via schoenen en kleding.