Pas op, dat lijntje is levensgevaarlijk

In Amsterdam wordt witte heroïne verkocht als cocaïne. De GGD waarschuwt toeristen met matrixborden.

Het matrixbord op het Rembrandtplein is een nieuwe toeristische attractie. Voorbijgangers stoppen om een foto te maken. Foto Bram Budel

Er is iets geks gebeurd in Amsterdam. Witte heroïne, een zeldzame en dure drug, is op straat verkocht als cocaïne, een veel goedkopere drug. De politie heeft dit nog nooit meegemaakt. De GGD en verslavingskliniek Jellinek zijn eveneens verbaasd en maken zich zorgen. Bij het snuiven van een te grote hoeveelheid heroïne kun je een ademstilstand krijgen.

Een 22-jarige Britse toerist die eind oktober het spul in Amsterdam kocht en opsnoof, overleed later aan de gevolgen. Op 7 november raakten drie Britse toeristen onwel na het snuiven van de heroïne, ze zakten in elkaar op straat en werden opgenomen in het ziekenhuis. Negen andere toeristen belandden daar ook. De slachtoffers, allemaal tussen de twintig en dertig jaar oud, kunnen zich meestal niet meer herinneren wat er gebeurd is.

Witte heroïne is iets van de laatste tijd, zegt politiewoordvoerder Rob van der Veen. Het komt uit Aziatische landen als Laos en Cambodja en wordt in Nederland alleen gebruikt door de upper class. Het is de duurste heroïnesoort. Daarom is het ook zo gek dat de dealer het als cocaïne aan toeristen verkoopt, zegt Van der Veen, want de straatprijs van witte heroïne ligt 50 tot 100 procent hoger. „De dealer is een dief van zijn eigen portemonnee.”

De politie heeft de verkoper nog niet gevonden. Uit gesprekken met de slachtoffers blijkt dat het waarschijnlijk om één drugsdealer gaat.

Diverse scenario’s

Wat bezielt deze dealer? De politie heeft diverse scenario’s: de dealer weet zelf niet wat hij verkoopt, óf de heroïne is op een goedkope manier het land binnengesmokkeld waardoor er weinig winst op hoeft te worden gemaakt.

De GGD onderneemt meer actie dan wanneer er bijvoorbeeld vervuilde drugs in omloop zijn. In dat geval stuurt de gezondheidsdienst meteen posters met waarschuwingen naar clubs, hostels en andere plekken waar veel toeristen komen. Nu staan er op de drukke avonden ook grote matrixborden in uitgaansgebieden als het Leidseplein en het Rembrandtplein. Op de borden staat: „Extremely dangerous cocaine is sold to tourists. Be aware.

Toeristen lezen Het Parool niet en kijken ook niet naar stadszender AT5, legt Sanne van Meeteren van de GGD uit. Daarom worden nu alle middelen ingezet om hen te waarschuwen.

Het matrixbord op het Leidseplein is een nieuwe toeristische attractie. Voorbijgangers stoppen even om een foto te maken. Voor het bord wordt geposeerd. De meeste toeristen schudden lachend hun hoofd als ze lezen wat er staat. Zo ook de Italiaanse student Bari Enrico (31). Hij vindt de waarschuwing onnodig. „Het is toch logisch dat je in toeristische gebieden geen drugs koopt op straat? Dat geldt voor alle grote steden.” Een groepje Britse studenten moet ook lachen om het bord. „Dit soort borden hangen langs onze snelweg als de M5 is afgesloten”, zegt Daniel Grant (20) die samen met vier vrienden Bristol heeft verlaten om een nacht te feesten in Amsterdam. „Natuurlijk komen veel mensen hier om drugs te gebruiken. Ik zou hier nu zeker geen drugs kopen. Maar wie echt wil, koopt het wel.”

De GGD bekijkt iedere donderdag of de borden nog nodig zijn. Als er een tijdje geen slachtoffers vallen, zal de dienst de borden weghalen.

De IJslandse Darri Sigurvin (23) is blij met het bord op het Leidseplein. „Ik vind het briljant dat de overheid toeristen beschermt.” Als hij hoort dat een Britse jongen is overleden door de drug, schrikt hij. „Meen je dat?” Zijn pupillen zijn groot. „Ik heb nu zelf cocaïne op. Ik heb het via een betrouwbaar persoon gekocht, maar nu weet ik zeker dat ik voorzichtig moet zijn.”