Japan onverwachts in recessie

Japan zit opnieuw in een recessie, dat schrijven The Wall Street Journal en persbureau AP. De derde economie van de wereld kromp de afgelopen drie maanden met 1,6 procent.

De Japanse Nikkei-index Foto EPA / Kimimasa Mayama

Japan zit opnieuw in een recessie, schrijven The Wall Street Journal en persbureau AP.

De derde economie van de wereld kromp de afgelopen drie maanden met 1,6 procent. In het tweede kwartaal van dit jaar slonk het bbp ook al met 7,3 procent. De recessie is vooral te wijten aan een stijging van de omzetbelasting. Die ging in april van 5 naar 8 procent.

Kjeld Duits, NRC-correspondent in Japan, noemt ook de voorraadsituatie van bedrijven:

“Bedrijven hadden veel inventaris en hebben er langer over gedaan om die voorraad weg te werken, waardoor de productie niet groeide.”

Ook zijn de lonen al jaren niet gestegen, waardoor de Japanners steeds meer de hand op de knip houden. Daarbij is de waarde van de yen sterk gedaald, wat op zich goed voor de export is, maar import juist weer duurder maakt.

Krimp is onverwacht

De krimp van het derde kwartaal is onverwacht: analisten rekenden op een groei van ruim 2 procent.

De Japanse beurs reageerde direct op het nieuws: halverwege de handelsdag stond de Nikkei-index op een verlies van ruim 2,5 procent. Junko Nishioka, een economist van RBS Japan Securities:

“De impact van de belastingverhoging was veel ernstiger dan we hadden verwacht.”

De belastingmaatregel heeft ook een politieke reactie. Duits:

“De steun van het volk voor premier Abe is met zo’n 8 procent gedaald. Volgens de laatste opiniepeilingen is die nu 44 procent. Maar dat is nog steeds hoog voor een Japanse premier na twee jaar aan de macht te zijn. Voordat Abe kwam, was er elk jaar een andere leider.”

Premier houdt zich niet aan zijn woord

Premier Shinzo Abe is van plan om in 2015 een tweede belastingstijging door te voeren, van 8 naar 10 procent, maar zou er volgens economen verstandig aan doen om dat uit te stellen en volgens Duits zijn er nu geruchten dat die maatregel inderdaad niet doorgaat.

“Zowel economisch als politiek gezien is het niet slim om nog een stijging van de btw door te voeren. De een-na-laatste keer dat de btw werd verhoogd, van 3 naar 5 procent, was er vijf jaar achtereen een negatieve groei van het bbp en dat heeft in 1997 de kop gekost van de toenmalige premier, Ryutaro Hashimoto.”

Japan zat eind 2012 voor het laatst in een recessie. Daarna beloofde Abe drastische hervormingen van onder andere het belastingstelsel en de arbeidswetgeving, maar die maakte hij niet waar.