‘We’ zijn erop geland, maar hoe klínkt die komeet eigenlijk?

We maakten de historische landing al mee, we zagen de eerste foto. Maar daarvoor nog was er al geluid vanaf komeet 67P/Tsjoerjoemov-Gerasimenko, de komeet waarop Rosetta’s Philae na tien jaar landde, voor het eerst dat er een door mensen gemaakt object dat deed. Je zou het zelfs bijna een liedje kunnen noemen.

De Philae op de komeet. Foto Reuters/ ESA

We maakten de historische landing al mee, we zagen de eerste foto. Maar daarvoor nog was er al geluid vanaf komeet 67P/Tsjoerjoemov-Gerasimenko, de komeet waarop Rosetta’s Philae na tien jaar landde, voor het eerst dat er een door mensen gemaakt object dat deed. Je zou het zelfs bijna een liedje kunnen noemen.

Het klinkt mysterieus, een beetje als een B-kantje op The White Album van de Beatles. Als een combinatie tussen hoe je zelf wind zou nadoen en het geluid van een specht na vier energiedrankjes. Een betere omschrijving is welkom.

De European Space Agency (ESA) werd verrast door het geluid van de komeet. Het is niet te horen voor de gewone mens, want die pikt meestal alleen toonhoogten tussen de 20 hertz en 20 kilohertz. Dit geluid heeft een frequentie tussen de 40 en 50 millihertz. Het geluid dat je hoort, zijn dan ook omgezette trillingen vanuit het magnetisch veld van de komeet, tienduizend keer versterkt.

Ionisatie

Het werd al in augustus voor de eerste keer opgepikt door het magnetometerexperiment (RPC-Mag) van de ruimtevaartorganisatie, toen Rosetta tot op honderd kilometer de komeet was genaderd. De wetenschappers denken dat het geluid op de een of andere manier geproduceerd wordt door de activiteit van de komeet. Die laat neutrale atomen (zonder elektrische lading) los in de ruimte waar ze elektrisch geladen worden door een proces dat ionisatie heet. Maar het blijft een mysterie hoe het mechanisme achter die trillingen precies werkt, schrijft Karl-Heinz Glassmeier van de ESA in een blog.

“Dit is spannend, want het is compleet nieuw voor ons. We hadden dit niet verwacht en proberen nog steeds de natuurkunde achter wat er gebeurt te begrijpen.”

Meer ruimtegeluiden

Voor fans van dit soort ruimtegeluiden en geluidsmateriaal van historische momenten in de ruimtevaartgeschiedenis: de NASA heeft prachtige fragmenten op zijn Soundcloud-profiel.

Zoals het geluid van bliksem op Jupiter, opgenomen door de Voyager:

Of de landing van de Apollo 11. The eagle has landed:

Lees verder in NRC Handelsblad: Philae staat scheef en zonder anker op komeet 67P. (€)