Trots op Rosetta? Het mag

Niet één-, niet twee-, maar driemaal landde het Europese ruimtevaartuigje Philae woensdag op de komeet 67P/Churyumov-Gerasimenko, hemelsbreed ruim 500 miljoen kilometer hiervandaan. Hoewel de stuiterpartij voor ongemak zorgt en Philae vermoedelijk heeft doen belanden in een minder ideale positie en locatie dan gehoopt, is de onderneming een adembenemend staaltje van wetenschappelijk vernuft.

De superlatieven over de Rosetta-missie naar de komeet zijn inmiddels bekend. Dat de aarde zelf meermalen (en Mars éénmaal) als ‘slinger’ is gebruikt om Rosetta tijdens een reis van 6,4 miljoen kilometer met voldoende snelheid synchroon naast de komeet te krijgen, grenst voor de leek aan het onvoorstelbare.

De data die nu worden teruggezonden, zullen onder meer bijdragen aan een antwoord op de vraag of het water op aarde van kometen afkomstig is – en misschien zelfs de moleculen die ten grondslag liggen aan het ontstaan van leven op onze planeet. Los van deze concrete bevindingen staat de Rosetta-missie voor veel méér. Zij toont dat er nog steeds de bereidheid is om ons zonnestelsel te verkennen en te onderzoeken. Dat is pure wetenschap, gedreven door nieuwsgierigheid en durf. Zonder dat daar onmiddellijk economisch en commercieel voordeel bij is. Inderdaad, de kosten zijn hoog: 1,4 miljard euro. Het afgelopen WK-voetbal kostte het achtvoudige.

Rosetta, een project van het Europese ruimtevaartagentschap ESA, onderstreept de technologische vaardigheden van Europa, haar wetenschappers en ingenieurs. Maar, minstens even belangrijk, de missie toont aan dat Europese samenwerking zin en nut heeft.

De financiële crisis en de eurocrisis hebben de reputatie van het Europese project bij het grote publiek aangetast. ‘Brussel’ wordt in de nationale politiek te vaak en te lichtvaardig aangewezen als de oorzaak van problemen die een oorsprong hebben in eigen land.

De voordelen van Europese samenwerking zijn daarentegen vaak onzichtbaar. Gewenning heeft ze al zo normaal gemaakt dat de verwondering verdwenen is. We reizen vrij, hebben één markt, betalen overal in dezelfde munt en telefoneren even makkelijk in Portugal als in Finland. We maken samen een van de beste verkeersvliegtuigen ter wereld.

Europa is deze dagen weer bijzonder, weer positief. Voor Amerikanen is trots op hun land vanzelfsprekend. Rosetta maakt nu emoties los: verbazing, verwondering, spanning en opluchting – en zelfs een vleugje empathie voor het ruimtescheepje en de lander, zo ver hiervandaan. Trots zou niet misstaan in dit rijtje.