Omroep neemt stelling met witte piet op tv

Ophef Sinterklaasjournaal na ommezwaai in pietenbeleid.

Jan Salie (Ronald Snijders), de eerste witte piet in het Sinterklaasjournaal.

„De kleur van een piet, dat is maar bijzaak.” Met negen woorden – uitgesproken door Opa Piet, een ouderwets donkerbruin geschminkte Peter Faber – zette het Sinterklaasjournaal gisteravond een langverwachte historische stap. Een zwarte piet is niet langer zwart als roet, maar zwart van roet. Niet de kleur, maar het pak maakt de piet, zoals het Sinterklaasjournaal telkens onderstreepte.

Aan de vooravond van het weekend waarin Sinterklaas door gemeenten in heel Nederland wordt ingehaald, nemen de makers van het journaal duidelijk stelling in de pietendiscussie.

Dat hebben ze geweten #Sinterklaasjournaal versloeg op Twitter als trending topic berichten over de opgestapte PvdA-Kamerleden. Steunbetuigingen („een doorbraak!”) en woedeuitbarstingen („TRADITIEVERZIEKERS!”) leken elkaar aardig in evenwicht te houden. Gisteravond trok het journaal 850.000 kijkers, een op de vijf van alle mensen die op dat moment tv keken. Vandaag was het ook het meest teruggekeken item op de website Uitzendinggemist.nl.

Het Sinterklaasjournaal dat omroep NTR sinds 2001 maakt, heeft grote invloed op de perceptie en het aanzien van het feest. Reclamemakers en scholen haken geregeld in op de verhaallijnen. De aankleding van de landelijke intocht in Gouda, zaterdag live uitgezonden door de NTR, is helemaal afgestemd op het Sinterklaasjournaal. En de omroep zit ook bij gesprekken die verschillende overheden organiseren, tussen voor- en tegenstanders van de traditionele Zwarte Piet. Zulke gesprekken zijn gevoerd in aanwezigheid van minister Asscher van Sociale Zaken en burgemeester Van der Laan van Amsterdam.

Die laatste liet woensdag na de uitspraak van de Raad van State over de Amsterdamse intocht al doorschemeren dat er bij het Sinterklaasjournaal een verandering op til was. „Op enig moment hebben de makers mij, vertrouwelijk, verteld wat ze gaan doen”, zei Van der Laan toen. „Die zijn niet blind en doof.” De woordvoerder van de Amsterdamse Sinterklaasintocht zei vanmorgen dat „Sint in Amsterdam instemt met de pieten die het Sinterklaasjournaal liet zien”.

PVV-leider Wilders, die eergisteren een wetsvoorstel indiende om Zwarte Piet bij intochten verplicht te stellen, mokte op Twitter: „#nooitmeernaarsinterklaasjournaalkijkendus”. Het Pietengilde, opgericht na de commotie van vorig jaar, wil in 2015 een alternatieve landelijke intocht.

Aan de andere kant staat zangeres Anouk, die op Facebook het toepasselijke liedje Breathe wegschonk. „Het begin is er, en over een paar jaar zullen onze kinderen niet meer snappen wat ons destijds bezielde.”