India heeft een minister van yoga

Iedereen in India doet aan yoga. De premier doet het elke ochtend. Het is gezond, zegt hij, en dus is er sinds deze week een minister voor.

foto ap

„Een minister voor yoga, waarom niet”, zegt Deepa Sharma (36). Zelf beoefent ze geen yoga – het rekken en strekken van de spieren volgens eeuwenoude rituele houdingen. „Ik ben te lui”, zegt ze giechelend. Maar vroeger, op haar lagere school, deden alle leerlingen verplicht één yogasessie per dag.

En haar oude moeder, die zwaarlijvig is en last heeft van een hoge bloeddruk, doet na jaren verwaarlozing weer elke ochtend braaf haar oefeningen. Zonder het in het Westen obligate zachte oprolbare matje. „Een yogamatje”, giechelt Sharma. „Zoiets heb ik nog nooit gezien.”

Yoga is in India niet bijzonder. In de vele parken van de hoofdstad New Delhi vinden ’s ochtends rond zes uur massale yogasessies plaats die een uurtje duren. Geleid door wie maar wil. Iedereen kent de houdingen. De kraai, de krijger, de ‘downward facing dog’.

De praktijk is hier in India ontstaan, duizenden jaren geleden. De Veda’s, die tot de oudste religieuze teksten ter wereld behoren, maken er al gewag van. En dus is het volgens Sharma, moeder van een veertienjarige dochter die haar cijfer voor lichamelijke oefening kan opvijzelen met enkele perfecte yogahoudingen, zo gek nog niet dat er nu een heuse minister is voor het nationale ochtendritueel.

De premier vroeg de VN om een internationale yogadag

India is het eerste land ter wereld met een minister voor yoga, nadat begin deze week premier Narendra Modi zijn ministersploeg heeft uitgebreid. De minister heeft ook ‘alternatieve geneeskunde’ in zijn pakket, waaronder de populaire, duizenden jaren oude ayurvedische gezondheidsleer. Veel Indiërs gebruiken ayurvedische pillen en zalfjes naast reguliere medicijnen. Vaak zijn beide in dezelfde apotheek te koop.

Modi, die erom bekend staat elke ochtend yoga te beoefenen, riep in augustus de Verenigde Naties op om een internationale yogadag in te stellen. Hij kreeg bijval van zo’n 50 landen, waaronder de VS, China, Nepal, Bhutan en Canada. En dat terwijl hij de eeuwenoude lichaamsoefening haast magische krachten toedichtte. „Yoga leidt tot een verandering van levensstijl en creëert een bewustzijn in ons”, zei hij. „Yoga kan helpen in de strijd tegen klimaatverandering.”

De benoeming van de yogaminister was ook voor Indiërs nieuws. Niet omdat het een lang gekoesterde maatschappelijke wens was, maar wegens het hindoe-religieuze signaal dat ervan uitgaat. Want yoga is in India rechtstreeks verbonden met het hindoeïsme. Net als premier Modi.

Vóór zijn grote verkiezingsoverwinning in mei werd in progressieve kringen gevreesd dat Modi zijn sterke religieuze opvattingen een overheersende rol zou laten spelen in zijn bestuursstijl. Dat zou funest kunnen zijn voor de gelijke behandeling van India’s ruim 150 miljoen moslims. Modi richtte zich tot nog toe echter vooral op de economie, en deed zijn best India’s moslims gerust te stellen.

Ook rond Modi’s opwaardering van de hindoeïstische yoga zijn vooralsnog geen fundamentalistische religieuze trekjes zichtbaar. De premier benadrukt vooral de gezonde levensstijl die yoga met zich meebrengt. De Australische premier kreeg van hem een boek over yoga cadeau. Zonder hindoepreek.