Alles oké bij de FIFA – vindt de FIFA

Corruptie rond de toewijzing van de WK’s voetbal aan Qatar en Rusland? Niet bewezen, zegt FIFA. Maar twijfels blijven.

Rusland en Qatar hebben binnen de bondsregels geopereerd bij de strijd om de WK-organisatie van respectievelijk 2018 en 2022, oordeelt wereldvoetbalbond FIFA.

Niet dat er niets fout gegaan is, maar echt erg vindt de FIFA het allemaal niet. Er is geen bewijs gevonden voor corruptie, hooguit „potentieel problematisch handelen van individuen”. De omstandigheden rond de toewijzing van de WK’s hebben „al met al” de integriteit van de kandidaatsprocedure „niet gecompromitteerd”, schrijft Hans-Joachim Eckert, de Duitse voorzitter van de juridische tak van FIFA’s ethische commissie.

Einde verhaal? Toch niet. Voor zover de conclusies van de ethische commissie al onbevredigend waren wegens de geringe consequenties, barstte de kritiek op Eckert gisteren los toen de Amerikaanse onderzoeker Michael Garcia, voorzitter van de onderzoekstak van de ethische commissie, zich publiekelijk tegen de conclusies keerde. De samenvatting van Eckert staat „vol met incomplete en foutieve weergaves”, aldus Garcia, voormalig openbaar aanklager in New York. Hij kondigde een gang naar de beroepscommissie van de FIFA aan.

1 Wat is er precies aan de hand?

Op 2 december 2010 werden de WK’s voetbal van 2018 en 2022 toegewezen in stemprocedures waarin per ronde steeds één van de concurrerende kandidaten afviel. Vier kandidaten voor 2018, vijf voor 2022. Stemgerechtigd waren de leden van het uitvoerend comité van de FIFA, zeg maar het dagelijks bestuur.

Sinds de stemming gonsde het van de geruchten over omkoping, onderbouwd door journalistiek (undercover)onderzoek. Het onderzoek van de ethische commissie had de zweem van corruptie moeten wegnemen. Na Garcia’s bewering dat zelfs het document van Eckert niet deugt, is de geur van corruptie en belangenverstrengeling alleen maar versterkt. Niettemin beschouwt de FIFA het document van Eckert als „afsluiting”.

2 Wat mist Garcia in het document van Eckert?

Dat is de million dollar question. Uit de felheid waarmee Garcia publiekelijk ten aanval trekt blijkt dat het verschil van inzicht om meer gaat dan een voetnoot. De hamvraag is of zijn frustratie betekent dat er wellicht wél voldoende bewijs is om de toewijzingsprocedure opnieuw te doen.

Inzake Qatar gaat Eckerts document uitgebreid in op de activiteiten van de in 2011 geschorste vicepresident van de FIFA, de Qatarees Mohamed bin Hammam. Die betaalde steekpenningen toen hij in 2011, gekozen hoopte te worden tot FIFA-president, als opponent van Sepp Blatter.

Maar de link tussen Bin Hammam en het succesvolle WK-bid van Qatar wordt niet bevestigd in het document van Eckert. Dit in weerwil van een geruchtmakende publicatie van The Sunday Times op basis van tienduizenden gelekte e-mails. De Engelse krant publiceerde over een complot waarmee Qatar het WK zou hebben gekocht met geld van Bin Hammam.

3 Wat is er in dit document wél aangetoond?

Dat het Nederlands-Belgische kandidaatsteam voor het WK 2018 brandschoon is. Andere kandidaten hebben volgens het rapport wel ethische steken laten. Bijvoorbeeld betalingen van de Australische voetbalbond (kandidaat voor 2022) aan de Noord- en Midden-Amerikaanse voetbalfederatie CONCACAF. De betalingen „lijken te zijn vermengd, tenminste ten dele, met privégelden” van de toenmalige voorzitter Jack Warner.

Of de Zuid-Koreaan Chung Mong-joon, toenmalig lid van het uitvoerend bestuur, die de belofte deed om namens zijn land 777 miljoen dollar te storten in een fonds ten gunste van de ontwikkeling van voetbal. Zuid-Korea was in de race voor het WK 2022.

Saillant is verder de beschuldiging aan het adres van de Engelse voetbalbond FA, die meedong naar de organisatie het WK 2018. De Engelsen krijgen een tik op de vingers voor niet nader gespecificeerde „ongepaste” tegemoetkomingen aan onder meer Jack Warner. De FA ontkent. Voorzitter Greg Dyke noemde het FIFA-rapport in een reactie „een grap”.